ΑΓΙΟΣ ΚΑΛΛΙΝΙΚΟΣ ΑΦΙΕΡΩΜΑ
«…Ο Άγιος Καλλίνικος υπήρξε ένας Επίσκοπος διάδοχος των Αποστόλων
στον θρόνο και στον τρόπο της ζωής.
Ήταν ένας Ιεραπόστολος και Πνευματικός πατέρας ακαταπόνητος,
ήταν Όσιος, όπως έδειξαν τα οσιακά τέλη του,
και μάρτυς και προφήτης…»
Μητροπολίτης Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου κ. Ιερόθεος
Γράφει ο Καθηγητής Χρήστος Γερ. Σιάσος
Η Αιτωλοακαρνανία, έχει λαμπρή και ιστορική Εκκλησιαστική συνέχεια από τα Παλαιοχριστιανικά χρόνια μέχρι των ημερών μας, δείγμα των πλούσιων θρησκευτικών αισθημάτων του λαού της. Εξακολουθεί και σήμερα να προσφέρει στη σύγχρονη ιστορία του Ελληνικού Κράτους, Χριστιανική Πίστη, Παιδεία, Ελευθερία, Πολιτισμό και πολλά άλλα. Είναι μια περιοχή αγιασμένη και ποτισμένη με το αίμα των Αγίων της. Από το 2ο μ. Χ. αιώνα ανέδειξε μεγάλες ηρωικές μορφές της Χριστιανοσύνης. Από την παρουσία του πρώτου Επισκόπου Ναυπάκτου, Καλλικράτη και άλλων Αρχιερέων συμπεραίνουμε ότι η Ορθόδοξη Χριστιανική Θρησκεία είχε επικρατήσει στη Δυτική Στερεά Ελλάδα από εκείνη την εποχή. Μεγάλες θρησκευτικές προσωπικότητες πρόσφεραν τις υπηρεσίες τους στο γιγάντωμα της Πίστης στο Χριστό και το Ευαγγέλιο.
Σήμερα, ο αναγνώστης θα γνωρίσει και θα θαυμάσει την αγιασμένη μορφή και τα έργα του Αγίου Καλλινίκου, Μητροπολίτη Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας με καταγωγή από την Αγιοτόκο Αιτωλοακαρνανία και γεννημένος στο χωριό Σιταράλωνα, Θέρμου. Ο μεγάλος Αυτός εργάτης του Θεού, είναι ο σύγχρονος Άγιός μας, που η Ιερά Σύνοδος του Οικουμενικού Πατριαρχείου, κατά τη Συνεδρίασή της στις 23 Ιουνίου 2020, μετά από πρόταση του Οικουμενικού Πατριάρχη κ.κ. Βαρθολομαίου και ύστερα από τεκμηριωμένη εισήγηση της Κανονικής Επιτροπής του Οικουμενικού Πατριαρχείου, τον κατέταξε στο Αγιολόγιο της Εκκλησίας μας. Μέσα από το βιβλίο μου με τίτλο: «Ο ΑΓΙΟΣ ΚΑΛΛΙΝΙΚΟΣ, Μητροπολίτης Εδέσσης» θα σας παραθέσω αποσπάσματα καθώς και πλούσιο φωτογραφικό υλικό, της μεγάλης μορφής του Αγίου Καλλινίκου από τη μικρή του ηλικία μέχρι την Αγιοκατάταξή του.
Το ΠουλαίΊκο γένος κατάγεται από τον Πλάτανο Ναυπακτίας. Γενάρχης της οικογένειας ήταν ο Χαράλαμπος Πούλος, που γεννήθηκε το 1803, και είχε σύζυγο την Αργυρή. Το γένος αυτό μεγάλωνε και σκόρπισε σ΄όλα τα μήκη και τα πλάτη της Πατρίδας μας και όχι μόνο, μορφωμένους - λόγιους ανθρώπους. Σπούδασαν όλοι τους, έγιναν Δικηγόροι, Δάσκαλοι, Γιατροί, Βουλευτές, Στρατιωτικοί, Ιερείς και Αρχιερείς. Ο Γεώργιος Δημητρίου Πούλος ασχολήθηκε με το εμπόριο και παντρεύτηκε τη μοναχοκόρη του Ιερέα Αθανασίου Καρζιάκη, Αικατερίνη και εγκαταστάθηκε στα Σιταράλωνα Θέρμου. Η οικογένεια απόκτησε επτά παιδιά, τον Κωνσταντίνο, την Ελένη, τη Χαρίκλεια, τον Δημήτριο, τον Αθανάσιο, τον Ιωάννη και τη Θωμαΐδα.
«Οι γονείς του Γέροντός μου ήταν πραγματικά ευλογημένοι. Ο πατέρας του Γεώργιος ήταν απλός και καλοκάγαθος άνθρωπος. Η μητέρα του Αικατερίνη ήταν πανέξυπνη γυναίκα και πραγματική ασκήτρια… Για την ανατροφή των παιδιών έχει μεγάλη σημασία η ατμόσφαιρα της οικογενειακής ζωής στην οποία μεγαλώνουν… Όταν όμως το περιβάλλον είναι Άγιο, τότε βοηθιέται στην ανάπτυξη της προσωπικότητός του… Ο Δημήτριος Πούλος, αξιώθηκε από τον Θεό να μεγαλώσει και να αναπτυχθεί μέσα σ’ ένα Άγιο περιβάλλον, που ήταν ποτισμένο με τις παραδόσεις της Ρωμιοσύνης, γι’ αυτό και η ανατροφή του και η εξέλιξή του ήταν κατά πάντα φυσιολογική… Μια από τις μεγάλες αρετές της οικογένειας αυτής ήταν η φιλοξενία και γενικά η αγάπη προς τον συνάνθρωπο. Όποιος περνούσε από το χωριό έπρεπε να φιλοξενηθεί στο σπίτι του παπά», γράφει ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Ναυπάκτου κ. Ιερόθεος.
Ο Δημήτριος, ήταν το τέταρτο παιδί της Πολύτεκνης οικογένειας, γεννήθηκε στις 26 Ιανουαρίου 1919 στα Σιταράλωνα, Δημοτικό Σχολείο πήγε στο χωριό του και την τελευταία τάξη πήγε στη Δερβέκιστα. Τελείωσε το Γυμνάσιο στο Θέρμο, ήταν άριστος μαθητής. Μέσα σε όλη αυτήν την οικογενειακή – εκκλησιαστική ατμόσφαιρα του σπιτιού του, ο Δημήτριος ανδρώθηκε πνευματικά και αποφάσισε να συνεχίσει τις σπουδές του στη Θεολογία.
Ένας από τους συμφοιτητές του ήταν ο μετέπειτα Αρχιεπίσκοπος Κρήτης Τιμόθεος ο οποίος γράφει:
«…Είχα την ευτυχία και την απέραντη χαρά να ζήσω όλα τα φοιτητικά μου χρόνια με τον αξέχαστον αδελφόν Καλλίνικον. Θα αδικούσα ασφαλώς αν αποτολμούσα να περιγράψω τα ψυχικά και πνευματικά του χαρίσματα. Τον βλέπω πάντα μπροστά μου και η σκέψη μου πετάει στις ωραίες πνευματικές μας συζητήσεις, την ωραία αναστροφή, το πνευματικό και εξυγιασμένο παράδειγμά του. Φτωχούλια φοιτητάκια, στερημένα, αλλά χαρούμενα, ευτυχισμένα, με νεανική χαρά και ενθουσιασμό μιας αγάπης σωστής, μιας πίστεως γεμάτης οράματα, όνειρα, ελπίδες. Μοιάζαμε στη φτώχεια, στη στέρηση, στις λαχτάρες και στα χτυποκάρδια.
Δεν ήταν μόνο συμφοιτητής ο Καλλίνικος. Ήταν κάτι παραπάνω. Δεν ήταν μόνο φίλος. Είχαμε κοινά ενδιαφέροντα, ψυχική επαφή και ο σύνδεσμός μας ήταν αδελφικός, ολοκληρωμένος και αδιάσπαστος. Καθόμασταν πάντα στο ίδιο θρανίο. Δεν μας χώριζε τίποτε. Σμίξαμε στο ίδιο θρανίο το μόχθο, την αγωνία, τη στέρηση, με τη μάθηση, τη γνώση, τη μόρφωση. Κοινές οι χαρές, κοινές οι λύπες. Και επειδή οι λύπες ήταν περισσότερες, φροντίζαμε κάθε μέρα να τις μοιραζόμαστε για να λιγοστεύει το φορτίο και ο πόνος τους…»
Αρίστευσε σε όλα τα μαθήματα και έλαβε το δίπλωμα της Θεολογίας από το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών το έτος 1942 με Άριστα. Σε ηλικία 27 χρονών στρατεύτηκε στα ΛΟΚ (Δυνάμεις Ορεινών Καταδρομών ). Ως Λοκατζής κήρυττε το λόγο του Θεού εμψυχώνοντας, στρατό και λαό. Τελείωσε το Στρατό την 1 Απριλίου 1949.
Μετά από το στρατό συνεχίζει να εργάζεται ως Γραμματέας στην Ιερά Μητρόπολη Αιτωλίας και Ακαρνανίας. Δίνει μεγάλη σημασία στην Κατήχηση των παιδιών. Λειτουργεί Κατηχητικά Σχολεία, διδάσκει το λόγο του Θεού με θέρμη, γίνεται αγαπητός σε όλα τα παιδιά των Σχολείων. Γράφει τις εγκυκλίους του Μητροπολίτη Ιεροθέου και τον ακολουθεί σε όλες τις περιοδείες του. Παραμένει συνεχώς στα Γραφεία της Μητροπόλεως και εργάζεται για την διεκπεραίωση των υποθέσεών της. Ο Επίσκοπος Ιερόθεος τον αγαπά πάρα πολύ και είναι το στήριγμά του.
Μετά την εκλογή του αδελφού του Κωνσταντίνου σε Μητροπολίτη Διδυμοτείχου και Ορεστιάδας, ο Μητροπολίτης Ιερόθεος προκειμένου να αναπληρώσει τη θέση του Πρωτοσύγκελου προχώρησε σε χειροτονία, το Δημήτριο. Έτσι γράφτηκε στην Ιερά Μονή Μυρτιάς Τριχωνίδας και η κουρά του έγινε στον Ιερό Ναό του Αγίου Σπυρίδωνος Μεσολογγίου στις 23 Νοεμβρίου 1957. Το όνομα που έλαβε ήταν Καλλίνικος. Την επόμενη ημέρα, 24 Νοεμβρίου, και στον ίδιο Ναό χειροτονήθηκε Διάκονος από τον αδελφό του Επίσκοπο Κωνσταντίνο. Η φήμη του Καλλινίκου είχε φθάσει αμέσως σε όλο το Νομό. Η χειροτονία του σε Πρεσβύτερο και η προχείρισή του σε Αρχιμανδρίτη έγινε την 1 Δεκεμβρίου 1957, στον Ιερό Ναό Αγίας Τριάδος Αγρινίου. Τώρα ως Πρωτοσύγκελος έχει περισσότερες ευθύνες. Ο Μητροπολίτης Ιερόθεος προσβάλλεται από καρκίνο και τον περισσότερο καιρό βρίσκεται για θεραπεία στην Αθήνα. Ο Καλλίνικος τώρα γίνεται η ψυχή και η καρδιά της Μητροπόλεως. Η αγάπη του για την Εκκλησία είναι μεγάλη και πραγματική και οι σχέσεις του με τον Ιερόθεο ήταν άριστες.
Δύο χρόνια πριν την κοίμησή του έγραφε για τα προσόντα και τα χαρίσματα που είχε ο Πρωτοσύγκελός του Καλλίνικος: «Από της 31ης Ιουλίου 1942 μέχρι του διορισμού του ως Πρωτοσυγκέλου διετέλεσε Γραμματεύς της Ιεράς Μητροπόλεως επιδειξάμενος εξαιρετικήν διοικητικήν και επιστημονικήν ικανότητα και έκτακτον δραστηριότητα και αφοσίωσιν εις το καθήκον, εργατικός και εν τοις Γραφείοις και εκτός αυτών ως Ιεροκήρυξ εν τοις Ιεροίς Ναοίς Πόλεων και υπαίθρου, εν Φυλακαίς και εν τω Στρατεύματι ομιλών ου μόνον κατά τας Εορτάς, αλλά πολλάκις και κατά τας καθημερινάς, έχει δε το εξαιρετικόν χάρισμα να ενθυμήται τα Ιερά Κείμενα και να χρησιμοποιή αυτά κατά την διαλάλησιν του λόγου του Θεού, μελετηρός, ανώτερος χρημάτων και προσεκτικός εις την ζωήν του».
Στις 12 Μαΐου 1961 μετά από πολύμηνη ταλαιπωρία με τον καρκίνο, εκοιμήθει ο Μητροπολίτης Ιερόθεος. Τώρα ο Καλλίνικος καλείται να δείξει περισσότερο ενδιαφέρον για την λειτουργία της Μητροπόλεως. Ο Ιερόθεος όρισε τον Καλλίνικο και εκτελεστή της Διαθήκης του. Τοποτηρητής, της Μητροπόλεως ορίζεται από την Ιερά Σύνοδο ο Μητροπολίτης Άρτας Ιγνάτιος. Ο οποίος παρέμεινε μέχρι το Νοέμβριο του 1965 όπου και έγινε η τοποθέτηση του νέου Μητροπολίτη Θεόκλητου Αβραντινή. Στο διάστημα αυτό ο Καλλίνικος συνεργαζόταν άριστα με τον Ιγνάτιο ο οποίος τον χειροθέτησε Πνευματικό και σε σχετικό πιστοποιητικό του γράφει:
«Ο Πανοσιολογιώτατος Αρχιμανδρίτης κ. Καλλίνικος Πούλος κατά το χρονικόν διάστημα της από 12ης Μαΐου 1961 μέχρι της 20-11-1965, Καθ’ ό διετέλεσα Τοποτηρητής της Θεοσώστου Ιεράς Μητροπόλεως Αιτωλίας και Ακαρνανίας, υπηρέτησεν ως Πρωτοσύγκελλος αυτής ανταποκριθείς πλήρως εις τα εαυτού καθήκοντα, επιδείξας εξαιρετικήν διοικητικήν δράσιν, αναπληρώσας με θαυμαστώς εις τα καθήκοντά μου. Ο διαληφθείς Πρωτοσύγκελλος ανέπτυξεν εξαιρετικήν και απαράμιλλον θρησκευτικήν, κατηχητικήν, κηρυκτικήν και κοινωνικήν δράσιν ηγούμενος της συντελεσθείσης εκείσε καθ’ όλου Εκκλησιαστικής και Χριστιανικής κινήσεως, διακρίνεται δε δι’ αγιότητα βίου και ανεπίληπτον συμπεριφοράν και απολαύει βαθείας εκτιμήσεως παρά τω Κλήρω και τω Λαώ της ανωτέρω Μητροπολιτικής Περιφερείας».
Μετά από δύο χρόνια άψογης συνεργασίας, ο Μητροπολίτης Θεόκλητος διαβιβάζει στην Αρχιεπισκοπή Αθηνών τα σχετικά δικαιολογητικά για την εγγραφή του Καλλινίκου στον κατάλογο προς Αρχιερατεία και μερίμνησε να τοποθετηθεί το όνομά του και στον κατάλογο των εκλόγιμων Επισκόπων.
Στο πιστοποιητικό μεταξύ των άλλων γράφει: «… έχει ορθώς και υγιώς περί την πίστιν, διακρίνεται δια την σύνεσιν αυτού, δια το ακέραιον και ανεπίληπτον του ήθους και δια την αφιλοχρηματίαν και παρουσιάζει αγιότητα βίου…καθ’ όλον το διάστημα της υπηρεσίας του επεδείξατο εξαιρετικήν διοικητικήν και επιστημονικήν ικανότητα, προσήλωσιν εις το καθήκον, επιπροσθέτως δε εξαιρετικήν θρησκευτικήν, κατηχητικήν, κηρυκτικήν και κοινωνικήν δράσιν. Η δραστηριότης του ανωτέρω μη περιοριζομένη εις τα πολλαπλά διοικητικά του καθήκοντα επεξετείνετο αξιοζηλεύτως και εκτός των Γραφείων της Ιεράς Μητροπόλεως.
Διετέλεσε τακτικός Ιεροκήρυξ εν ταις ενταύθα Φυλακαίς και εν τω εν Μεσολογγίω εδρεύοντι Κέντρω Εκπαιδεύσεως Νεοσυλλέκτων Μεσολογγίου... Υπήρξε τακτικός Ιεροκήρυξ του Ραδιοφωνικού Σταθμού Μεσολογγίου…
Ο ρηθείς Αρχιμανδρίτης διαλαλεί τον Θείον Λόγον από του έτους 1941 εν Πόλεσι, Κωμοπόλεσι και χωρίοις… Κατά το διάστημα της Αρχιερατείας μου εγνώρισα τον άνω Κληρικόν και ανέταμον την ψυχήν αυτού, πεισθείς απολύτως περί των άνω Πνευματικών και ψυχικών προσόντων του, όστις κατέστη πολυτιμότατος και δυσαναπλήρωτος συνεργάτης μου, ούτινος η σύνεσις είναι αξιομίμητος…ο εκλεκτός ούτος Εργάτης του Ευαγγελίου έχει ήθος εξαιρετικόν, χαρακτήρα αδαμάντινον και ότι εξάπαντος θα ευδοκιμήση και τιμήση με την Χάριν του Αγίου Θεού το Αρχιερατικόν Αξίωμα, δι’ ό και τον προτείνομεν».
Η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδος, προεδρεύοντος του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Ιερωνύμου, συνεδριάζει στις 24 Ιουνίου 1967 για να εκλέξει Επισκόπους σε Μητροπόλεις ανά την Επικράτεια. Ο Αρχιμανδρίτης Καλλίνικος Πούλος τοποθετείται Μητροπολίτης στην Ιερά Μητρόπολη Εδέσσης και Πέλλης. Η χειροτονία του έγινε την Κυριακή 25 Ιουνίου του ιδίου έτους, στον Ιερό Ναό του Αγίου Διονυσίου Αρεοπαγίτου, προεξάρχοντος του Μητροπολίτου Τρίκκης και Σταγών Διονυσίου, συμπαραστατούμενος των Σεβασμιωτάτων Μητροπολιτών Διδυμοτείχου Κωνσταντίνου, Αιτωλίας και Ακαρνανίας Θεοκλήτου, Κυθήρων Μελετίου, Κασσανδρείας Συνεσίου και Άρτας Ιγνατίου. Την ίδια ημέρα έγινε η χειροτονία και των Μητροπολιτών, Φλωρίνης Αυγουστίνου, Χίου Χρυσοστόμου και Περιστεράς Ηλία.
Στον ενθρονιστήριο λόγο του ο Καλλίνικος μεταξύ των άλλων είπε:
«…Συγχρόνως η παρούσα είναι και ημέρα αναλήψεως τεραστίων ευθυνών. Αι τίμιαι χείρες της Υμετέρας Σεβασμιώτητος εναποθέτουν επί των ώμων μου φορτίον βαρύτατον, βράχον πελώριον, όρος ογκώδες. Η Αγία Εκκλησία με τοποθετεί εις την πρώτην γραμμήν του Πνευματικού Πυρός ου μόνον να πολεμήσω, αλλά και να ηγηθώ αγώνων Πνευματικών, να οδηγήσω τον Λαόν Κυρίου εις νίκας… Πνευματοκίνητοι Πατέρες, δοχεία του Παναγίου Πνεύματος, έτρεμον το της Αρχιερωσύνης Αξίωμα και ανεχώρουν δια την έρημον αναλογιζόμενοι τας υποχρεώσεις εκ της Αρχιερωσύνης. Τί να είπω ο ελάχιστος εγώ… Η αγάπη μου μετά πάντων υμών εν Χριστώ Ιησού. Αμήν».
Η ενθρόνιση έγινε στον Καθεδρικό Ιερό Ναό της Αγίας Σκέπης στην Έδεσσα, έδρα της Μητροπόλεως, την Κυριακή 16 Ιουλίου 1967 στις 5 το απόγευμα. Στην είσοδο της Πόλης τον υποδέχθηκαν, ο πρώην Μητροπολίτης Διονύσιος, ο Κλήρος, οι Πολιτικές και Στρατιωτικές Αρχές, ο Νομάρχης, το Δικαστικό Σώμα και πλήθος πιστών ενώ τμήμα Στρατού απέδιδε τιμάς. Τον νέο Ποιμενάρχη τον προσφώνησε ο Τοποτηρητής της Μητροπόλεως Αρχιμανδρίτης Διονύσιος Πιερράκος καθώς και ο αναπληρωτής Δημάρχου κ. Κοκκινίδης.
Ακολούθησε η προσφώνηση του Μητροπολίτη Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Θεοκλήτου ο οποίος μεταξύ των άλλων τόνισε: « …Αυτήν την στιγμήν ως εκπρόσωπος της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος, αλλά και ως Ποιμενάρχης της ευάνδρου Ρούμελης και της Ιεράς Πόλεως του Μεσολογγίου, είμαι επιφορτισμένος με το Ιερόν χρέος να σάς προσφέρω και να σάς παραδώσω ενθρονίζων έναν πολύτιμον μαργαρίτην και ακαταπόνητον εργάτην της πρώτης, ου μην αλλά και εκλεκτόν βλαστόν της ετέρας... Ημείς που τον ζήσαμε και γνωρίσαμε την αξίαν του είμεθα πεπεισμένοι ότι θα κρατήση γερά την έπαλξι που του ενεπιστεύθη ο Θεός. Εις σάς απομένει να τον δεχθήτε ως πατέρα, αδελφόν και φίλον, ως ποιμενάρχην και διδάσκαλον…».
Ο Μητροπολίτης Καλλίνικος στον ενθρονιστήριο λόγος του μεταξύ των άλλων είπε: «Σεβασμιώτατοι εν Χριστώ Αδελφοί… Εάν πάντες οι άνθρωποι οφείλουν, όπως και πράγματι οφείλουν, να ευγνωμονούν τον Θεόν, πολύ περισσότερον είναι υποχρεωμένος, να δοξάζη το υπερύμνητον Όνομα αυτού, ο ενώπιον υμών εμφανιζόμενος, ο απεσταλμένος Κυρίου προς διαποίμανσιν των λογικών προβάτων της Ιεράς ταύτης Μητροπόλεως…
Μετά τον Θεόν ευχαριστώ και τα όργανα του Θεού… ευχαριστώ τον Σεβασμιώτατον Μητροπολίτην Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Θεόκλητον δια την στενωτάτην συνεργασίαν εν τω Αμπελώνι του Κυρίου, δια τας πολλάς εκδηλώσεις της αγάπης του προς το πρόσωπόν μου, δια την πλήρη εμπιστοσύνην αυτού εις την ταπεινότητά μου…Ο Κύριος ας αποδώση αυτώ εκατονταπλασίονα ανθών υπέρ εμού έπραξε και ας περιφρουρή αυτόν, ίνα επί έτη μακρά ποιμαίνη το λογικόν ποίμνιον της ιδιαιτέρας μου Πατρίδος… Ευχαριστώ και πάντας τους συνελθόντας εις την χαράν ταύτην και παρακαλώ τον Άγιον Θεόν, ίνα επιδαψιλεύη αυτοίς ουράνια και επίγεια δωρήματα… Καλούμαι να αγρυπνώ, να εποπτεύω, να επισκοπώ, να παρατηρώ, να παρακολουθώ τα λογικά πρόβατα…».
Από την νέα του θέση συνέχισε το έργο των προκατόχων του και το έργο των Επισκόπων που στήριξαν την Ορθοδοξία, τον Ελληνισμό, στα μαρτυρικά χώματα της Μακεδονίας μας. Η εργατικότητά του, η θερμή πίστη του, η αφιλοχρηματία του, η συμπαράστασή του σε κάθε ανάγκη που είχαν οι πιστοί Χριστιανοί της Μητροπόλεώς του, τον έκαναν αξιαγάπητο και σεβαστό. Εποίμανε επί δεκαεπτά χρόνια τη Μητρόπολη Εδέσσης. Αγαπούσε το χωριό του τη Δερβέκιστα - Ανάληψη Θέρμου, κάθε χρόνο, στις 29 Αυγούστου εορτή του Τιμίου Προδρόμου, και την 1η Νοεμβρίου, ερχόταν για να γιορτάσει μαζί με τους δικούς του ανθρώπους τον τοπικό μας Άγιο Ιάκωβο τον Νεομάρτυρα μετά των συναθλητών αυτού Ιάκωβο και Διονύσιο. Το μεσημέρι μετά τη Θεία λειτουργία, όλο το Πουλαίϊκο σόι έτρωγε στο πατρικό τους σπίτι. Ήταν όλοι τους χαρούμενοι που είχαν τον Καλλίνικο μαζί τους.
Τον Ιανουάριο του 1984 ο εκλεκτός αυτός Ιεράρχης πάσχει από κακοήθη όγκο στο κεφάλι και ο γιατρός του είπε ότι θα πρέπει να πάει στην Αγγλία για εγχείρηση. Τα έξοδα της νοσηλείας του καλύφθηκαν από τους δικούς του ανθρώπους.
Στις 23 Ιανουαρίου 1984, συντάσσει την διαθήκη του, συνοπτικά αναφέρουμε: «… Όταν με καλέσει ο Κύριος, επιθυμώ να ταφώ εις την Έδεσσαν, όπισθεν του Ιερού Ναού του Κοιμητηρίου… φέρετρον να χρησιμοποιηθεί απλούν και ταπεινόν, απλούς και απέριττος να είναι ο τάφος μου… ουδείς στέφανος να κατατεθεί… επικήδειοι να μην εκφωνηθούν… ακίκητον περιουσίαν δεν έχω… χρήματα δεν έχω…η βιβλιοθήκη μου να μείνει εις την Ιεράν Μητρόπολιν… εκφράζω την βαθυτάτην ευγνωμοσύνην μου προς τους συνεργάτες μου και τους κατά σάρκα και πνεύμα αδελφούς μου δια παν ό,τι προσέφερον εις την ταπεινότητά μου. Ιδιαιτέρως ευχαριστώ τον αδελφόν μου Κωνσταντίνον με τον τίμιον ιδρώτα του οποίου εσπούδασα… Τέλος εκφράζω εκ των μυχίων της καρδίας μου την άπειρον ευγωμοσύνην μου προς τον Τριαδικό Θεόν ημών, διότι είμαι Ορθόδοξος Χριστιανός εκ γονέων Ορθοδόξων Χριστιανών… και ανέθεσεν εις την ελαχιστότητά μου την διαποίμανσιν λαού εκλεκτού και ευσεβούς…»
Στους επτά μήνες νοσηλείας του, στο Λονδίνο και στην Αθήνα ήταν πάντα δίπλα του το πνευματικό του παιδί, ο Αρχιμανδρίτης και νυν Μητροπολίτης της Ιεράς Μητροπόλεως Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου κ. Ιερόθεος, ο οποίος και του έκλεισε τα μάτια όταν κοιμήθηκε ο Γέροντάς του, την 7η Αυγούστου 1984.
Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης κ. Ιερόθεος έγραψε όλη την ζωή του μακαριστού Καλλινίκου με κάθε λεπτομέρεια στο βιβλίο του με τίτλο: Κόσμημα της Εκκλησίας – βίος και πολιτεία «του ταπεινού και πράου Επισκόπου κοσμήσαντος την Εκκλησίαν του Χριστού» αειμνήστου Μητροπολίτου Εδέσσης Καλλινίκου.
Γράφει μεταξύ των άλλων: «…Ο αείμνηστος Μητροπολίτης Εδέσσης Πέλλης και Αλμωπίας κυρός Καλλίνικος, τον οποίο είχα την μεγάλη ευλογία από τον Θεό να έχω πνευματικό πατέρα, από τα τίμια χέρια του οποίου έλαβα την ιερωσύνη και ο οποίος με εισήγαγε στην εκκλησιαστική ζωή, υπήρξε, κατά κοινή ομολογία, ένας δημιουργικός και αθόρυβος Ιεράρχης. Επειδή ήταν αθόρυβος, γι’ αυτό και ήταν δημιουργικός… άφησε μνήμη πράου, ησύχου, προσηνούς, σώφρονος, σεμνού, αγαθού και Αγίου Επισκόπου...». Ο Καλλίνικος , ήταν ο πτωχότερος Επίσκοπος της εποχής.
Στην εξόδιο ακολουθία, που έγινε στις 10 Αυγούστου 1984 στον Μητροπολιτικό Ναό της Αγίας Σκέπης στην Έδεσσα, έλαβαν μέρος 29 Επίσκοποι, εκατοντάδες Ιερείς και χιλιάδες λαού από όλα τα μέρη της Ελλάδος που συνόδευσαν, τον φλογερό αυτό Επίσκοπο, που σκόρπιζε πάντα φως και ελπίδα, στην στερνή του κατοικία.
Την Κυριακή, 14 Ιουνίου 2015, στο Θέρμο πραγματοποιήθηκε εκδήλωση μνήμης για τα 30 χρόνια από την κοίμηση του αείμνηστου Μητροπολίτη Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας Καλλίνικου Πούλου από τα Σιταράλωνα Θέρμου. Την εκδήλωση διοργάνωσε ο Σύνδεσμος Αιτωλοακαρνάνων « Όσιος Ευγένιος ο Αιτωλός» σε συνεργασία με τον Δήμο Θέρμου και υπό την αιγίδα της Ιεράς Μητροπόλεως Αιτωλίας και Ακαρνανίας.
Στον Ιερό Ναό Κοιμήσεως της Θεοτόκου του Θέρμου τελέσθηκε Αρχιερατικό Συλλείτουργο από τους Σεβασμιωτάτους Μητροπολίτες, Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου κ. Ιερόθεο, πνευματικό παιδί του Αγίου Καλλινίκου, τον Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας κ. Ιωήλ, διάδοχο του Αγίου Καλλινίκου στη Μητροπολίτη αυτή, και τον Αιτωλίας και Ακαρνανίας μακαριστό Κοσμά. Συμμετείχαν πολλοί ιερείς από την περιοχή και πλήθος πιστών. Ο Σεβασμιώτατος κ. Ιωήλ μίλησε προς το εκκλησίασμα για τον Άγιο Καλλίνικο και για τις προσωπικές στιγμές που είχε ζήσει μαζί του. Ακολούθησε Αρχιερατικό Μνημόσυνο στη μνήμη του Αγίου Καλλινίκου.
Στη συνέχεια πραγματοποιήθηκε εκδήλωση με αναφορά στον τιμώμενο Άγιο Ιεράρχη, στην αίθουσα του Πνευματικού Κέντρου του Δήμου Θέρμου. Την εκδήλωση συντόνισε ο καθηγητής και Πρόεδρος του
Συνδέσμου κ. Χρήστος Σιάσος, ο οποίος στο σύντομο χαιρετισμό του είπε: «… Ο τόπος μας, η Αγιοτόκος Αιτωλοακαρνανία, εκτός από Πολιτικούς Ηγέτες έχει προσφέρει στην Πατρίδα μας και στην Ορθόδοξη Εκκλησία μας, Πνευματικούς Ηγέτες, ανθρώπους που στο πέρασμά τους, λάμπρυναν με το ήθος τους και την Οσιακή τους μορφή, την Ορθόδοξη Εκκλησία μας. Σήμερα, μετά από πολλές σκέψεις ο Σύνδεσμός μας με τη συνεργασία του Δήμου Θέρμου και με τις ευλογίες των Αρχιερέων μας διοργάνωσε την εκδήλωση μνήμης, το ευλαβικό αυτό αφιέρωμα στο συντοπίτη μας μακαριστό Μητροπολίτη Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας Καλλίνικο Πούλο... θα είμαστε ευτυχείς που θα έρθει ξανά στη μνήμη μας ο Άγιος Καλλίνικος μετά από τριάντα χρόνια από την κοίμησή του…
Η Ιερά Σύνοδος του Οικουμενικού Πατριαρχείου, κατά τη Συνεδρίαση της 23ης Ιουνίου 2020, με πρόταση του Οικουμενικού Πατριάρχου κ.κ. Βαρθολομαίου και ύστερα από τεκμηριωμένη εισήγηση της Κανονικής Επιτροπής του Οικουμενικού Πατριαρχείου κατέταξε στο Αγιολόγιο της Εκκλησίας τον Μακαριστό Μητροπολίτη Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας Καλλίνικο (Πούλο), μια Οσία και εξαγιασμένη μορφή της Εκκλησίας της Ελλάδος. Έτσι λοιπόν μεταξύ των Αγίων που λάμπρυναν το στερέωμα της Εκκλησίας μας συγκαταλέγεται ο νέος Άγιος Επίσκοπος, ο Μητροπολίτης Καλλίνικος που η μνήμη Του γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 8 Αυγούστου. Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Ναυπάκτου κ. Ιερόθεος μεταξύ των άλλων γράφει:
«… Μοῦ ἔδωσε ὁ Θεός τήν δωρεά νά δῶ τά τέλη ἑνός Ἀρχιερέως, ὡς ἑνός ἁγιορείτου ἀσκητοῦ, ἑνός πραγματικοῦ ἐρημίτου μοναχοῦ. Πάνω στό κρεβάτι τῆς ἀσθενείας του, ὅπου συνεχῶς δόξαζε τόν Θεό, ἔβλεπα ἕναν ὅσιο ἀσκητή καί μάρτυρα, μέ τόν τρόπο πού ἀντιμετώπιζε τήν ἀσθένειά του, καί ὄχι ἁπλῶς ἕναν Ἐπίσκοπο. Τό ἄλλο θαυμαστό πού αἰσθάνθηκα εἶναι ὅτι εἰρήνευε τούς ἀνθρώπους πού τόν πλησίαζαν καί εἶδα θαυματουργικές ἐπεμβάσεις.
Καθόμουν δίπλα του στό κρεβάτι τοῦ νοσοκομείου, διαβάζοντας κυρίως τήν «Φιλοκαλία τῶν ἱερῶν Νηπτικῶν» καί μέ τρόπο ἀνέκφραστο θεραπεύθηκα ἀπό μιά σωματική ἀσθένεια πού μέ ταλαιπωροῦσε ἐκεῖνον τόν καιρό. Ἀλλά καί κατά τήν ἐξόδιο ἀκολουθία του θεράπευσε ἀπό μιά πολυχρόνια ἀσθένεια μιά πνευματική του θυγατέρα, ἀπό τήν Αἰτωλοακαρνανία, ἡ ὁποία δέν μποροῦσε νά θεραπευθῆ ἀπό πολλούς ἰατρούς τούς ὁποίους εἶχε ἐπισκεφθῆ…»
Ο Σεβασμιώτατος κ. Ιερόθεος, που αξιώθηκε να τον γνωρίσει στο Αγρίνιο από τα μαθητικά του χρόνια, όταν εκείνος ήταν Πρωτοσύγκελος της Ιεράς Μητροπόλεως Αιτωλίας και Ακαρνανίας γράφει: «Όταν εκάρη μοναχός το έτος 1957 επέλεξε το όνομα Καλλίνικος όχι γιατί ήθελε να λάβει το όνομα κάποιου Επισκόπου που προηγήθηκε και έφερε το όνομα Καλλίνικος - όπως συνηθίζεται στα εκκλησιαστικά πράγματα - ,αλλά για να μιμηθή στην ζωή του, τους καλλινίκους Μάρτυρες και να έχει καλούς αγώνες και νίκες. Και εκείνος αγαπούσε σε όλη την ζωή του τους μάρτυρες και ομιλούσε γι’ αυτούς με ενθουσιασμό και έμπνευση… δηλώνει ότι είχε εντυπωσιαστεί πολύ από την ασκητικότητα του Οσίου Καλλινίκου, τη χαρά που εξέπεμπε το πρόσωπό του και όλη του η ύπαρξη, τον γλυκύ του λόγο, το ζωντανό του κήρυγμα, το επικοινωνιακό του χάρισμα με τους νέους και πολλά άλλα…».
Μέσα σε κλίμα βαθιάς κατάνυξης και συγκίνησης, την Παρασκευή 25 Σεπτεμβρίου 2020, στο Δημοτικό Κοιμητήριο της Εδέσσης, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας κ. Ιωήλ συμπαραστατούμενος από τους Σεβασμιωτάτους Μητροπολίτες, Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου κ. Ιερόθεο, Καστορίας κ. Σεραφείμ και τον Θεοφιλέστατο Επίσκοπο Ευμενείας κ. Ειρηναίο, πραγματοποίησε την εκταφή των ιερών λειψάνων του Αγίου Καλλινίκου Επισκόπου Εδέσσης, προκειμένου να γίνει η σχετική προετοιμασία για την επίσημη ανακομιδή των Ιερών λειψάνων, που είχε προγραμματισθεί για την 15η Οκτωβρίου 2020.
Το χρονικό της εκταφής, περιγράφει με κάθε λεπτομέρεια και μεγάλη συγκίνηση, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου κ. Ιερόθεος, πνευματικό παιδί του Αγίου Καλλινίκου.
«Πρόκειται για μεγάλα και μοναδικά γεγονότα στην νεότερη Εκκλησιαστική ιστορία της Εκκλησίας της Ελλάδος. Πραγματοποιήθηκε, όπως προαναφέρθηκε, στις 25 Σεπτεμβρίου, στο Δημοτικό Κοιμητήριο Εδέσσης όπου βρίσκεται ο τάφος του Αγίου. Εκεί παρίσταντο οι
Αρχιερείς Σεβασμιώτατοι Μητροπολίτες Ναυπάκτου κ. Ιερόθεος, Καστορίας κ. Σεραφείμ και ο οικείος Μητροπολίτης κ. Ιωήλ, ο Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Ευμενείας κ. Ειρηναίος, οι Πρωτοσύγκελοι των τριών Μητροπολιτών και μικρός αριθμός Ιερέων και λαϊκών, απαραιτήτων για τις εργασίες εκταφής και πλυσίματος των ιερών λειψάνων από τα χώματα… Στις 9.25 π.μ. σε βάθος ενάμιση μέτρο φάνηκε πρώτα η κάρα του Αγίου. Τότε κατέβηκε στον τάφο ο Αρχιμανδρίτης π. Μάξιμος, την ξεχώρισε με προσοχή από τα χώματα και την παρέδωσε στον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη κ. Ιωήλ και αυτός στους άλλους Αρχιερείς, εκφωνώντας ο καθένας το «ειρήνη πάσι» μέσα σε ένα κλίμα βαθειάς κατανύξεως και συγκινήσεως».
Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης κ. Ιερόθεος πλένοντας την κάρα του Αγίου από τα χώματα, φάνηκε ένα μεγάλο άνοιγμα στο δεξιό μέρος του κρανίου, ο ίδιος εξήγησε ότι ήταν το άνοιγμα που είχε δημιουργηθεί με την εγχείρηση στο Νοσοκομείο, προκειμένου οι γιατροί να του αφαιρέσουν τον όγκο. Επίσης φάνηκαν οι πέντε τρύπες που έγιναν με το τρυπάνι και η τομή με τα άλλα εργαλεία των χειρουργών γιατρών. Η κάρα του Αγίου και άλλα λείψανά Του, είχαν το χρώμα του ώριμου κυδωνιού, που καθώς πλενόταν και έπεφτε ο ήλιος, χρυσοκοκκίνιζαν.
Η εκταφή συνεχίσθηκε και όταν ο κ. Τζώτζης έβγαζε από τα χώματα το Δεξί χέρι και τη λεκάνη του Αγίου μια έντονη ευωδία, λες και ήταν θυμίαμα, έβγαινε από τον τάφο. Ο κ. Ιερόθεος ερμήνευσε την ευωδία αυτή από τα δύο μέλη του σώματος του Αγίου ως εξής: για μεν της δεξιάς χειρός με την τέλεση των Ιερών Μυστηρίων της Εκκλησίας μας καθώς και την προσοχή του στις χειροτονίες Κληρικών, για δε την ευωδία της λεκάνης την παρομοίωσε με την εγκράτεια και καθαρότητα της ζωής του.
Την Τετάρτη 14 Οκτωβρίου και την Πέμπτη 15 Οκτωβρίου 2020, σύμφωνα με το πρόγραμμα της Ιεράς Μητροπόλεως Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας, στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό Αγίας Σκέπης πραγματοποιήθηκαν οι επίσημες λατρευτικές εκδηλώσεις Ανακομιδής των Ιερών Λειψάνων του Αγίου Καλλινίκου.
Τον θείο λόγο κήρυξε ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Σαράντα Εκκλησιών κ. Ανδρέας τονίζοντας χαρακτηριστικά: «Είναι η παρουσία του Αγίου απόδειξη, ότι σε κάθε εποχή, σε κάθε κοινωνία, κάτω από οποιεσδήποτε συνθήκες η χάρις του Θεού ξεπερνά τις ανθρώπινες συμβατότητες, τα μεγέθη του κόσμου, τις ανθρώπινες μικρότητες και σκηνώνει στους εκλεκτούς του Θεού αναδεικνύοντάς τους». Υπογράμμισε ακόμη ότι: «Ο Άγιος Καλλίνικος συγκέντρωνε τα χαρακτηριστικά της Αγιότητος, την ακρίβεια της πίστεως, την κατόρθωση όλων των αρετών και τα επακόλουθα χαρίσματα.
Αντιμετώπιζε το Αρχιερατικό αξίωμα ως ευθύνη μεγίστη, μαρτύριο και μαρτυρία για την σωτηρία των λογικών προβάτων. Η ασκητικότητα του βίου του, τον καθιστούσε Αρχιερέα και Μοναχό, ενώ διακρινόταν για τον ιεραποστολικό ζήλο, για την λιτότητα του βίου, για την αυταπάρνηση, για το λειτουργικό ήθος, για την αγάπη και την φιλανθρωπία καθώς επίσης και για την υπακοή του στην Εκκλησία, τον σεβασμό του στο Συνοδικό της πολίτευμα, αλλά και τον σεβασμό και την αγάπη του προς το Οικουμενικό Πατριαρχείο». Κάλεσε τέλος όλους σε θερμή ικεσία προς τον τιμώμενο Άγιο…
Η απόφαση της Αγίας και Ιεράς Συνόδου του Οικουμενικού Πατριαρχείου για την Αγιοκατάταξη του Αγίου Καλλινίκου.
Παρακάτω παραθέτω τα δύο εκκλησιαστικά ποιήματα που γράφτηκαν για τον Άγιο, ένα από τον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας κ. Ιωήλ, και ένα από τον Πρωτοπρεσβύτερο π. Γεώργιο Παπαβαρνάβα της Ιεράς Μητροπόλεως Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου.
Ακολουθούν επιστολές, του Παναγιωτάτου Οικουμενικού Πατριάρχου κ. Βαρθολομαίου, του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Ιερωνύμου, του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου κ. Ιεροθέου, του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας κ. Ιωήλ και του Καθηγουμένου της Ιεράς και Σεβασμίας Μεγίστης Μονής Βατοπαιδίου κ. Εφραίμ. Στη συνέχεια παραθέτω πλούσιο φωτογραφικό υλικό από τη ζωή του Αγίου Καλλινίκου από μικρό παιδί μέχρι το τέλος της ζωής του στο Νοσοκομείο Αθηνών και στη συνέχεια την Αγιοκατάταξή Του.
Τελειώνοντας δηλώνω δημόσια ότι διαθέτω οικόπεδο για ανέγερση παρεκκλησίου και παρακαλώ τον φίλο και καταξιωμένο Δήμαρχο Αγρινίου κ. Γιώργο Παπαναστασίου να μεριμνήσει γι’ αυτό.
Προσωπικά εκ των προτέρων τον ευχαριστώ
Αυτός ήταν ο Καλλίνικος Πούλος, το αγνό και ταπεινό χωριατόπουλο, που υπηρετούσε υπάκουα τον παππούλη του στο Ιερό Βήμα, ήταν το άκακο πρόβατο του Χριστού μας.
Ο Άγιος Επίσκοπός μας να μας ευλογεί από τον ουρανό όπου βρίσκεται η Άγια ψυχή του.
Να έχουμε την ευχή του και τις πρεσβείες του.
Τῆς ἐρήμου πολίτης.
Ἦχος α΄.
Τῆς Ἐδέσσης ποιμένα,
Ἀρχιθύτην πανεύφημον,
καὶ τῆς Ἐκκλησίας ἁπάσης,
τὸ λαμπρὸν σεμνολόγημα,
Καλλίνικον τιμήσωμεν πιστοί,
τοῦ κλήρου καὶ λαοῦ τὸν ποδηγόν,
ὡς πρεσβεύοντα ἀπαύστως ὑπὲρ αὐτῶν,
τῶν ἐκβοώντων πάντοτε.
Δόξα τῷ σὲ δοξάσαντι Χριστῷ,
δόξα τῷ σὲ ἀναδείξαντι,
δόξα τῷ ἐνεργοῦντι διὰ σοῦ πᾶσιν ἰάματα.
(κ. Ἰωήλ, Μητροπολίτου Ἐδέσσης)
Ἁγίου Καλλινίκου Ἐδέσσης,
ἦχος πλ. α΄
Tόν σεπτόν Ἱεράρχην ἀνευφημήσωμεν,
τόν τῆς Ἐδέσσης ποιμένα καί Αἰτωλίας
βλαστόν,
τόν Καλλίνικον πιστοί ὅτι ἐκόσμησεν,
τήν Ἐκκλησίαν τοῦ Χριστοῦ,
καί μαρτύρων μιμητής ἐδείχθη τῶν
καλλινίκων,
καί σύν ὁσίοις πρεσβεύει,
ἐλεηθῆναι τάς ψυχάς ἡμῶν.
(ποίημα π. Γεωργίου Παπαβαρνάβα)









