Το Αργεντίνικο Τάνγκο δεν είναι απλώς ένας χορός· είναι μια παγκόσμια γλώσσα επικοινωνίας και ένας σιωπηλός διάλογος ανάμεσα σε δύο ανθρώπους. Γεννημένο στις φτωχογειτονιές του Μπουένος Άιρες στα τέλη του 19ου αιώνα, ξεχωρίζει για τον αυτοσχεδιαστικό του χαρακτήρα, την έντονη συναισθηματική του φόρτιση και την απόλυτη σύνδεση (τη λεγόμενη «αγκαλιά») με τον παρτενέρ και τη μουσική. Πέρα όμως από την απαράμιλλη αισθητική και τη βαθιά κουλτούρα του, το Τάνγκο αποτελεί μια απρόσμενη πηγή ευεξίας. Σε σωματικό επίπεδο, είναι μια εξαιρετική μορφή ήπιας άσκησης που βελτιώνει ριζικά τη στάση του σώματος, τον συντονισμό και την ισορροπία, ενώ ενισχύει την καρδιαγγειακή υγεία.
Παράλληλα, τα οφέλη του επεκτείνονται και στην ψυχολογία μας: απαιτεί απόλυτη συγκέντρωση στο «εδώ και τώρα», λειτουργώντας ως ισχυρό αγχολυτικό, τονώνει την αυτοπεποίθηση και χτίζει ουσιαστικούς κοινωνικούς δεσμούς. Μπαίνοντας στον κόσμο του Τάνγκο, δεν μαθαίνει κανείς απλώς βήματα, αλλά ανακαλύπτει έναν νέο τρόπο να περπατά, να νιώθει και να συνδέεται με τους γύρω του.
Παράλληλα, τα οφέλη του επεκτείνονται και στην ψυχολογία μας: απαιτεί απόλυτη συγκέντρωση στο «εδώ και τώρα», λειτουργώντας ως ισχυρό αγχολυτικό, τονώνει την αυτοπεποίθηση και χτίζει ουσιαστικούς κοινωνικούς δεσμούς. Μπαίνοντας στον κόσμο του Τάνγκο, δεν μαθαίνει κανείς απλώς βήματα, αλλά ανακαλύπτει έναν νέο τρόπο να περπατά, να νιώθει και να συνδέεται με τους γύρω του.
- Ποια ήταν η πορεία σου και ποια η επαφή σου με το αργεντίνικο τάνγκο;
Η πρώτη επαφή με το Tango έγινε πριν περίπου 20 χρόνια. Δεν ήταν κάποια Milonga (βραδιά Tango), ούτε κάποια εκδήλωση. Απλά ένα μουσικό video clip με δύο χορευτές να χορεύουν Tango και η εικόνα τους μου έκανε τόση εντύπωση που την θυμάμαι αυτούσια μέχρι και σήμερα.
Δυστυχώς τότε δεν ήταν τόσο διαδεδομένο στην Ελλάδα και δεν βρήκα κοντά εκεί που σπούδαζα κάποια σχολή να κάνει Αργεντίνικο Tango, πάρα μόνο κάποιες χορογραφίες που έδειχναν οι εκάστοτε χοροδιδάσκαλοι, οπότε για κάποιο διάστημα το άφησα εντελώς. «Ξαναέπεσα» πάνω του το 2010, μέσα από τυχαίες συζητήσεις με φίλους ότι ξεκίναγαν μαθήματα στο Αγρίνιο. Πήγα σε εκείνο το πρώτο μάθημα και από τότε είτε σαν μαθητής, είτε σαν ακροατής, είτε σαν θεατής και πλέον είτε σαν δάσκαλος δεν υπάρχει μέρα που να μην έχει έστω και λίγο Tango μέσα της και είμαι ευγνώμων γι’αυτό.
Δυστυχώς τότε δεν ήταν τόσο διαδεδομένο στην Ελλάδα και δεν βρήκα κοντά εκεί που σπούδαζα κάποια σχολή να κάνει Αργεντίνικο Tango, πάρα μόνο κάποιες χορογραφίες που έδειχναν οι εκάστοτε χοροδιδάσκαλοι, οπότε για κάποιο διάστημα το άφησα εντελώς. «Ξαναέπεσα» πάνω του το 2010, μέσα από τυχαίες συζητήσεις με φίλους ότι ξεκίναγαν μαθήματα στο Αγρίνιο. Πήγα σε εκείνο το πρώτο μάθημα και από τότε είτε σαν μαθητής, είτε σαν ακροατής, είτε σαν θεατής και πλέον είτε σαν δάσκαλος δεν υπάρχει μέρα που να μην έχει έστω και λίγο Tango μέσα της και είμαι ευγνώμων γι’αυτό.
- Γιατί ασχολείσαι ερασιτεχνικά και επαγγελματικά με το αργεντίνικο τάνγκο και όχι με άλλο είδος χορού; Έχεις ασχοληθεί με άλλο είδος; Αν ναι γιατί σε κέρδισε το αργεντίνικο τάνγκο;
Είχα ασχοληθεί παλιότερα με το Ζείμπεκικο που μου αρέσει επίσης σαν χορός πάρα πολύ. Όπως επίσης πιο πρόσφατα από τους λάτιν χορούς με την Salsa που ο ρυθμός της μου βγάζει κάτι πολύ θετικό και αποφάσισα να μάθω πως χορεύεται. Όλοι οι χοροί κατ εμέ βοηθούν μέσα από την μουσική τους και τους στίχους τους την ανάταση της ψυχής των χορευτών. Είναι καθαρά τι προτιμάει ο κάθε ένας μας και με ποιο είδος χορού θέλει να «γαληνέψει» η ψυχή του.
Παρόλο που όπως έγραψα και παραπάνω μου αρέσουν και άλλοι χοροί, εκεί που «μεθάει» η δική μου ψυχή είναι στο Tango. Η σύνδεση μέσω της αγκαλιάς των δύο χορευτών, η μελώδια και ο ρυθμός της μουσικής, ο αυτοσχεδιασμός πάνω στον χορό και ο «διάλογος» των χορευτών για να φέρουν εις πέρας την χορογραφία που γεννιέται στο μυαλό του καβαλιέρου και βρίσκει ανταπόκριση σε κάθε κίνηση της ντάμας, κάνουν για μένα το Tango κάτι εντελώς ξεχωριστό, αν όχι μαγικό, και είναι και οι λόγοι που τόσα χρόνια αντί να φθείρεται, γίνεται όλο και πιο έντονο μέσα μου. Ένας χορός ζωντανός και χωρίς ταβάνι, που όσο του δίνεις, τόσα σου γυρίζει απλόχερα πίσω.
Παρόλο που όπως έγραψα και παραπάνω μου αρέσουν και άλλοι χοροί, εκεί που «μεθάει» η δική μου ψυχή είναι στο Tango. Η σύνδεση μέσω της αγκαλιάς των δύο χορευτών, η μελώδια και ο ρυθμός της μουσικής, ο αυτοσχεδιασμός πάνω στον χορό και ο «διάλογος» των χορευτών για να φέρουν εις πέρας την χορογραφία που γεννιέται στο μυαλό του καβαλιέρου και βρίσκει ανταπόκριση σε κάθε κίνηση της ντάμας, κάνουν για μένα το Tango κάτι εντελώς ξεχωριστό, αν όχι μαγικό, και είναι και οι λόγοι που τόσα χρόνια αντί να φθείρεται, γίνεται όλο και πιο έντονο μέσα μου. Ένας χορός ζωντανός και χωρίς ταβάνι, που όσο του δίνεις, τόσα σου γυρίζει απλόχερα πίσω.
- Μέχρι σήμερα ποια ήταν η πιο σημαντική στιγμή της καριέρας σου ως δάσκαλος τάνγκο;
Καθώς είμαστε σε μία σχετικά μικρή πόλη με περιορισμένο κόσμο σε κάθε χορό, δυστυχώς οι σημαντικές στιγμές δεν είναι τόσες πολλές. Νομίζω ότι η πιο σημαντική στιγμή ήταν η παρουσία μας στην εκπομπή της ΕΡΤ «ΦΤΑΣΑΜΕ», όπως και το να χορέψουμε σε διάφορες εκδηλώσεις για την ημέρα της Γυναικάς, κατά της Βίας, όπως και για την ΕΛΕΠΑΠ.
- Τι σημαίνει για εσένα το αργεντίνικο τάνγκο;
Για μένα το Tango, είναι κάτι πολύ πιο βαθύ από έναν χορό και ξεπερνά κατά πολύ τον απλό συγχρονισμό των βημάτων. Είναι ένα ασφαλές καταφύγιο όπου μπορώ να εκφράσω συναισθήματα που θα δυσκολευόμουν να βάλω σε λέξεις. Tango σημαίνει να μαθαίνεις να εμπιστεύεσαι απόλυτα έναν άλλον άνθρωπο, να συντονίζεις την αναπνοή σου με τη δική του, να αφήνεσαι στη μελωδία και να βιώνεις την απόλυτη παρουσία στο «τώρα», κλείνοντας έξω τις έννοιες της καθημερινότητας.
Το Tango μετατρέπεται σε έναν καθρέφτη του εαυτού σου, προσφέροντας έναν μοναδικό δρόμο για εσωτερική ελευθερία, αυτογνωσία και ουσιαστική, αυθεντική ανθρώπινη επαφή.
Το Tango μετατρέπεται σε έναν καθρέφτη του εαυτού σου, προσφέροντας έναν μοναδικό δρόμο για εσωτερική ελευθερία, αυτογνωσία και ουσιαστική, αυθεντική ανθρώπινη επαφή.
- Ποιο συναίσθημα σε κυριεύει όταν χορεύεις αργεντίνικο τάνγκο;
Χορεύοντας Tango σε κυριεύουν πολλά συναισθήματα και κάποια διαφορετικά ανάλογα τον ρόλο σου στον χορό (καβαλιέρος ή ντάμα). Το Tango είναι και για τους δύο μία εμπειρία υπερβατική και για μένα είναι η απόλυτη παρουσία στο τώρα και η απουσία φλύαρων σκέψεων. Είναι η ενέργεια, ο σεβασμός και η φροντίδα προς την ντάμα. Είναι μια γλυκιά μελαγχολία. Και τέλος είναι εγρήγορση και ζωντάνια.
- Πως είναι μια μέρα πριν από ένα φεστιβάλ ή διαγωνισμό; Ως έμπειρος δάσκαλος αργεντίνικου τάνγκο, ποια η εμπειρία των Φεστιβάλ;
Είναι μία μέρα όπως όλες οι άλλες. Δεν νιώθω κάτι διαφορετικό, απλά χαρά και προσμονή που θα χορέψουμε με τόσο κόσμο. Τα φεστιβάλ γενικά είναι μία εξαιρετική εμπειρία και τεράστια ευκαιρία για όλους να γνωρίσουν νέο κόσμο και να χορέψουν με τόσες διαφορετικές αγκαλιές.
- Ποιες είναι οι μεγαλύτερες προκλήσεις που αντιμετώπισες; Συνδυάζεται η μεγάλη σου αγάπη για το αργεντίνικο τάνγκο με την επαγγελματική σου πορεία; Πως συνδυάζονται; Βρίσκεις χρόνο;
Νομίζω οι μεγαλύτερες προκλήσεις ήταν τρεις. Πρώτον η νοοτροπία της πόλης απέναντι σε κοινωνικούς χορούς σαν το Tango, και το πόσο μακριά είναι από την κουλτούρα μας ότι αντιπροσωπεύει το Tango. Δεύτερον η απόσταση από τα περισσότερα δρώμενα και δασκάλους, αν έχεις όρεξη να χορέψεις, να μάθεις και να δεις νέα πράγματα και εμπειρίες πάνω στον χορό. Και τρίτον η γλώσσα, καθώς όλα τα κομμάτια είναι γραμμένα στα Ισπανικά, οπότε στην αρχή μέχρι να αρχίσω να μαθαίνω την γλώσσα δεν κατανοούσα τι λένε οι στίχοι. Αυτές νομίζω ήταν, αν και δεν μπορώ να πω ότι ήταν τόσο σοβαρές εν τέλει, και αν κάποιος θέλει και του αρέσει το Tango θα τον εμποδίσουν.
Βεβαίως και συνδυάζεται καθώς το βασικό μου επάγγελμα είναι πρωινές ώρες και το Tango, είτε ομαδικά είτε ιδιαίτερα, είναι κατά κύριο λόγω απογευματινές και βραδινές ώρες. Όσον αφορά διάφορα φεστιβάλ και Milongas, αυτά είναι κυρίως σαββατοκύριακα οπότε είμαι κατά κύριο λόγο ελεύθερος.
- Ποιοι είναι οι επόμενοι επαγγελματικοί στόχοι σου; Φεστιβάλ; Μουσικά δρώμενα που έρχονται;
Όσον αφορά το Tango είναι η παρουσία σε διάφορα Φεστιβάλ που διοργανώνονται σε αρκετά μέρη στην Ελλάδα όπως και στο εξωτερικό, και η προσπάθεια δημιουργίας μίας σταθερής Milonga στο Αγρίνιο, να μπορούν και οι μαθητές εδώ να κάνουν εξάσκηση έξω από τον Σύλλογο και να το γνωρίσει όσος περισσότερος κόσμος γίνεται.
- Τι απαιτείται για να υπάρξει αρμονία μεταξύ δύο χορευτών; Είχες ποτέ κάποια παρεξήγηση με παρτενέρ ή κάτι που σε δυσκόλεψε; Πως το διαχειριστήκατε;
Θα ξεκινήσω από το δεύτερο κομμάτι. Ευτυχώς δεν έχει προκύψει απολύτως κανένα θέμα με κάποια ντάμα στο παρελθόν, οπότε δεν υπήρξε και κάτι να με δυσκολέψει σε αυτό το κομμάτι. Οι κοπέλες ήταν όλες εξαιρετικές και σαν χαρακτήρες και χορευτικά και όλα έβγαιναν αβίαστα και χωρίς προβλήματα.
Καθώς το Tango είναι μία μικρογραφία της ζωής και κάθε κομμάτι που χορεύουμε μία μικρή ιστορία, ότι απαιτείται στην κανονική μας ζωή τα ίδια απαιτούνται και στο Tango. Σεβασμός στον απέναντί μας, ευγένεια, χώρος και χρόνος να γίνουν όλα στο τέμπο τους, χημεία όπως με όλες μας τις συναναστροφές και εν τέλει όση γνώση και εμπειρία έχει ο καθένας να χρησιμοποιείται, όχι για την προσωπική του ευχαρίστηση και προβολή, αλλά με προτεραιότητα στην ανάδειξη του/της παρτενέρ μας και γενικά του ζευγαριού.
- Υπάρχει κάποιος χορευτικός/μουσικός στόχος/πόθος που δεν έχει εκπληρωθεί;
Αυτό που δεν έχει εκπληρωθεί ακόμα και ελπίζω να καταφέρω να το κάνω σύντομα, είναι ένα ταξίδι στην Αργεντινή και στο Μπουένος Άϊρες. Είναι κάτι που το ήθελα από την πρώτη στιγμή και δυστυχώς δεν το έχω κάνει ακόμα.
- Πως είναι η εμπειρία να διδάσκεις χορό; Τι νιώθεις; Τι σου προσφέρει;
Στην αρχή ήταν λίγο «τρομακτικό». Δεν ξέρεις, αν οι γνώσεις σου είναι επαρκής, αν είναι επαρκής, αν θα μπορείς να τις μεταδόσεις σωστά και κατανοητά, αν ο τρόπος που έμαθες εσύ θα είναι συμβατός με όλους και αν δεν είναι πως θα ανταποκριθείς και αν θα μπορείς να βρεις τι και που κάνει λάθος ο καθένας για να τον διορθώσεις. Ήταν λοιπόν κάπως περίεργο και δύσκολο στην αρχή, αλλά μετά η ικανοποίηση ότι κόσμος μαθαίνει Tango από σένα, το κατανοεί, του αρέσει και εξελίσσεται είναι κάτι που το νιώθεις μέσω της διδασκαλίας.
Αυτό που επίσης είναι σημαντικό, είναι και η δική σου προσωπική εξέλιξη και σαν χορευτής και φυσικά ως δάσκαλος, μέσω των μαθητών, καθώς βελτιώνεσαι μέσα από την προσπάθεια να λύσεις ότι απορία υπάρχει, επαναλαμβάνοντας κάθε φόρα όλο το κινησιολόγιο και τις ασκήσεις τεχνικής. Όπως όλα τα πράγματα είναι μια αμφίδρομη σχέση, που όλοι κάτι προσφέρουν και όλοι κάτι κερδίζουν και εξελίσσονται μαζί.
Αυτό που επίσης είναι σημαντικό, είναι και η δική σου προσωπική εξέλιξη και σαν χορευτής και φυσικά ως δάσκαλος, μέσω των μαθητών, καθώς βελτιώνεσαι μέσα από την προσπάθεια να λύσεις ότι απορία υπάρχει, επαναλαμβάνοντας κάθε φόρα όλο το κινησιολόγιο και τις ασκήσεις τεχνικής. Όπως όλα τα πράγματα είναι μια αμφίδρομη σχέση, που όλοι κάτι προσφέρουν και όλοι κάτι κερδίζουν και εξελίσσονται μαζί.
- Υπήρχαν στιγμές που σε έφτασαν στα όριά σου;
Όχι ευτυχώς όλα έχουν πάει καλά και δεν χρειάστηκε να μπω στην διαδικασία να το σταματήσω ή να το βάλω πιο πίσω.
- Αν το αργεντίνικο τάνγκο, ήταν λέξη ποια θα ήταν για εσένα;
Θα κλέψω λίγο εδώ και θα πω δύο, καθώς για μένα συνδυάζονται απόλυτα. Ελευθερία και Έκφραση.
- Που μπορεί να σε βρει κάποιος;
Τα μαθήματα μας τα ομαδικά και το βασικό μέρος να με βρει κάποιος είναι στο Παραδοσιακό Καλλιτεχνικό εργαστήρι. Ιδιαίτερα γίνονται κυρίως σε προσωπικό χώρο και τέλος σε διάφορα φεστιβάλ, όπως και σε Milongas κατά κύριο λόγο όμως εκτός Αγρινίου.
- Είναι εύκολο κάποιος να διαχειριστεί την ξαφνική αναγνώριση; Τι σε κρατάει προσγειωμένο;
Είναι εύκολο γιατί δεν υπάρχει κάποια ιδιαίτερη αναγνώριση. Σε μία επαρχιακή πόλη η αναγνώριση είναι συγκεκριμένη και ακόμα και αν τυχόν κάποιος φτάσει να είναι γνωστός σε παγκόσμιο επίπεδο, η αναγνωρισημότητα αφόρα μόνο τον κύκλο του στο Tango, oπότε και εκεί δεν είναι κάτι πέρα από αυτό. Οπότε δεν υπάρχει ζήτημα προσγείωσης, καθότι δεν γίνεται σε αυτόν τον τομέα να γίνει απογείωση.
- Στο Αγρίνιο, επαγγελματικά, πως βρέθηκες; πως βρέθηκες να διδάσκεις αργεντίνικο τανγκό;
Είναι η καταγωγή μου από εδώ και η οικογενειακή επιχείρηση, οπότε ήταν το μόνο λογικό να επιστρέψω μετά από τις σπουδές και τον στρατό. Tango ξεκίνησα να διδάσκω κυρίως από ανάγκη να συνεχίσει να υπάρχει ομάδα στο Αγρίνιο. Ήταν δύσκολο και λόγω απόστασης και λόγω οικονομικών να έρχονται δάσκαλοι από άλλες πόλεις, οπότε πήρα την απόφαση να το προσπαθήσω όσο μπορούσα περισσότερο, είτε με μαθήματα με όσους δασκάλους μπορούσα, είτε με προσωπική εξάσκηση για να μπορέσω να διδάξω Tango. Στην αρχή ήταν αρκετά δύσκολα, αλλά σιγά σιγά όλα πήγαν καλά.
- Μια προτροπή σε κάποιον που θέλει, αλλά διστάζει να αρχίσει αργεντίνικο τάνγκο;
Η μεγαλύτερη αλήθεια είναι ότι ο δισταγμός πηγάζει από τον φόβο του άγνωστου και ίσως από τον φόβο της έκθεσης. Δώσε στον εαυτό σου την άδεια να είναι αρχάριος. Επίτρεψέ του να κάνει λάθη, να νιώσει λίγο αδέξια στην αρχή και να γελάσει με αυτό.
Το μόνο που χρειάζεται είναι να εμφανιστείς στο πρώτο μάθημα. Αν δεν σου αρέσει, δεν χρωστάς τίποτα σε κανέναν. Αλλά αν σου αρέσει, μόλις άνοιξες την πόρτα σε έναν εντελώς νέο κόσμο έκφρασης και σύνδεσης.
Φιλολογική επεξεργασία άρθρου
Μαριάννα Ρόμπολα
Φιλόλογος, Μaster of Αrts in Creative Writing
Πιστοποιημένη Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων ΕΟΠΠΕΠ
