Νοεμβρίου, 3, και, το Συναξάρι της Εκκλησίας μας γράφει: Ανακομιδή των λειψάνων του Αγίου Μεγαλομάρτυρος Γεωργίου, του Τροπαιοφόρου, που, ο τάφος του είναι στη Λύδα της Ιόππης, στο κέντρο του Ισραήλ, σήμερα. Γράφει επίσης, πως, γιορτάζει και ο Αγιος Γεώργιος, ο νέος ιερομάρτυρας, ο Νεαπολίτης, καταγόμενος από τη Νεάπολη της Μ.Ασίας, που τελείωσε μαρτυρικά, την επί γης ζωή του, καταδιωκόμενος από Τούρκους.

  ΝΟΕΜΒΡΗΣ! Ο βασικός προάγγελος του χειμώνα, που έρχεται. Είναι ο μήνας με τις πολλές αγροτικές εργασίες, γι’ αυτό και ο λαός, του έχει προσδώσει πολλά ονόματα, τόσο από τη φύση των εργασιών του, αλλά και από τις γιορτές του. Τον είπε, λοιπόν, Βροχάρη, για τις πολλές βροχές του, Νοιαστή, (κατά παραφθορά των λέξεων, νέασμα και ύνασμα, που έχουν σχέση με τη λέξη όργωμα και το υνί). Τον είπε Σποριάρη, επειδή, αυτόν τον καιρό η σπορά, πλησιάζει στο τέλος της, και μάλιστα στο νησί της Ρόδου, αντίθετα, αυτή τη μέρα, αρχίζουν τη σπορά, για να είναι ευλογημένη από τον Άγιο. Παραχώνουν, λοιπόν τότε, το σπόρο στο χωράφι, αφού τον έχουν θυμιατίσει, μαζί μ’ένα σκόρδο, ένα κρεμμύδι, ένα καρύδι, σουσάμι κι ένα ρόδι, λέγοντας: «όσα κλωνιά, τόσα καλά!», κι όλα αυτά, για να’χουν καλή σοδειά!

 Τον είπε ακόμα ο λαός το Νοέμβρη, και Παχνιστή, γιατί, αυτόν τον καιρό, οι αγρότες και οι κτηνοτρόφοι, κλείνουν τα ζώα  στο παχνί, εν όψει του χειμώνα, τον είπε, και, Χαμένο, επειδή, η μέρα χάνει συνεχώς, δηλ. μικραίνει, ενώ, μεγαλώνει η νύχτα, Αϊστράτηγο και Αϊταξιάρχη, από τη γιορτή των Ταξιαρχών, στις 8 του μήνα, Αϊφιλιππιάτη, απ’ τη γιορτή του Αγίου Φιλίππου, στις 14, Μεσοσπορίτη και Αποσπορίτη και Πολυσπορίτη, απ’ τη γιορτή της Παναγιάς της Μεσοσπορίτισσας ή Αποσπορίτισσας ή Πολυσπορίτισσας, στις 21, και, ακόμα, τον ονόμασε  και Αγιαντριά και Αντριά, απ’ τη γιορτή του Αποστόλου Αντρέα, στις 30, την τελευταία του μέρα. Ο λαός μάλιστα, πιστεύει, πως, στις 11 του μήνα αυτού, που γιορτάζει ο Άγιος Μηνάς, βασιλεύει η Πούλια στον ουρανό, σημάδι, πως, έρχεται ο χειμώνας, όπως λέει και η παροιμία: «Ο Αη-Μηνάς εμήνυσε, Πούλια, μην ξημερώσει, κι η Πούλια βασιλεύοντας, πιστά του παραγγέλλει: Μήτε καράβι στο γιαλό, μήτε  τσοπάνης στα βουνά, μήτε πουλάκι στο δεντρί, μήτε ζευγάς στον κάμπο!».

  Ο λαός μας, τον Αη-Γιώργη του Νοέμβρη, που γιορτάζει, στις 3 του μήνα, τον ονομάζει  και «Μικρό» και «Φτωχό Άγιο», για να τον ξεχωρίζει από τον άλλον Άγιο, τον Μεγάλο, τον Τροπαιοφόρο, που τιμάται στις 23 του Απρίλη, και, ως εκ τούτου, ο Αη-Γιώργης του Νοέμβρη, θεωρείται «ξεχασμένος και μικρός», μπροστά στον μεγάλο Άγιο τ’Απριλιού!

  Τον έχει ονομάσει  ακόμα, και, «Αη-Γώργη Μεθυστή», επειδή, αυτόν τον καιρό, τις πρώτες μέρες δηλ. του Νοέμβρη, σε πολλές περιοχές της πατρίδας μας, και, κυρίως στην Κρήτη, οι αμπελουργοί, και παραγωγοί κρασιού, ανοίγουν τα βαρέλια και, δοκιμάζουν τα καινούρια κρασιά.

  Το άνοιγμα των βαρελιών με το νέο κρασί, ήταν για το λαό και, κυρίως για το λαό της Αθήνας, από την αρχαιότητα, μεγάλη γιορτή, που, την είχαν αφιερώσει στο θεό Διόνυσο, γιορτή, που, ήταν συνδεδεμένη με το θείο και τη χαρά της ζωής.

  Και ήταν αυτή, η μεγάλη γιορτή των Ανθεστηρίων, που, γιόρταζαν στις αρχές της άνοιξης τότε, και,  που κρατούσε 3 μέρες, με την πρώτη από αυτές να την ονομάζουν «Πυθοίγια», επειδή αυτή τη μέρα, άνοιγαν τους πίθους, δηλ. τα πιθάρια με το καινούριο κρασί, που το πρόσφεραν στον θεό Διόνυσο, που, το ιερό του βρισκόταν νότια της Ακρόπολης. Τη δεύτερη μέρα της γιορτής, την ονόμαζαν «Χόες», από τις χόες, που ήταν τα μικρά αγγεία,  που χρησιμοποιούσαν, για να βάζουν το κρασί, και, που το βράδυ της μέρας αυτής, τα αφιέρωναν στο ιερό του ναού του Θεού, ενώ, η τρίτη μέρα, είχε την ονομασία «Χύτροι», από τις χύτρες που χρησιμοποιούσαν, για να βράσουν όσπρια και δημητριακά, που τα ονόμαζαν κόλλυβα, και, που τα έφτιαχναν, για τις ψυχές των νεκρών, και  τα αφιέρωναν στον θεό Ερμή. Πίστευαν δηλ. οι αρχαίοι, πως, οι ψυχές των νεκρών, με την έναρξη της γιορτής των Ανθεστηρίων, έβγαιναν στον απάνω κόσμο, ενώ, με το πέρας αυτής επέστρεφαν στον κάτω.

  Μια ενδιαφέρουσα παροιμιώδης φράση, που χρησιμοποιούσαν τότε, ήταν και η εξής: « Θύραζεν κάρες, ουκ έτ’Ανθεστήρια», δηλ. «έξω από εδώ οι κάρες (οι ψυχές), αφού δεν είναι ακόμα Ανθεστήρια», για να βγουν δηλ. οι ψυχές στον απάνω κόσμο, (όπως εμείς πιστεύουμε πως συμβαίνει τα Ψυχοσάββατα). Η παροιμία αυτή μας παραπέμπει στη δική μας, που λέμε σήμερα:, « Δεν είναι κάθε μέρα τ’Άη-Γιαννιού», δηλ.δεν είναι καθημερινά η ίδια μέρα!

  Ο Αη-Γιώργης του Νοέμβρη, στις 3 του μήνα, λοιπόν, τιμάται σε πολλές περιοχές της πατρίδας μας, ως άγιος των αμπελουργών, αλλά και ως άγιος αγροτικός, όπου, και τον γιορτάζουν οι αγρότες και οι αμπελουργοί με φαγοπότι, μετά το πέρας της θ.Λειτουργίας αυτή τη μέρα, και πίνουν από το καινούριο και ευλογημένο από τον Άγιο , νέο κρασί.

  23 Απριλίου, ο «Μεγάλος Άγιος Γεώργιος», ο προστάτης των βοσκών, 3 Νοεμβρίου, ο «Μικρός Άγιος Γεώργιος», των αγροτών και των αμπελουργών! Εποχικό ορόσημο οι δυο γιορτές των Αηγιώργηδων, αφού, τις εποχές που γιορτάζονται, έχουμε την έναρξη του καλοκαιριού και του χειμώνα αντίστοιχα, όπως άλλωστε και η γιορτή του Αγίου Δημητρίου, που συμπίπτει αυτές τις μέρες. «Σκορποφαμελίτης», κατά το λαό, ο Άη-Γιώργης του Απριλιού, αφού η γιορτή του σημαδεύει την έναρξη του καλοκαιριού, οπότε, παλιά, τα «συνάφια», δηλ. οι συντεχνίες, οι ομάδες  των μαστόρων, ξεκινούσαν για τις δουλειές τους σε άλλες πόλεις και χωριά, και, τότε αυτές οι μεταβάσεις από τον έναν τόπο στον άλλον, ήταν ξενιτεμός, αφού, δεν ήταν εύκολες οι μετακινήσεις και τα ταξίδια. Άγιοι, που, κατά το λαό, μάζευαν την οικογένεια, οι Άγιοι Δημήτριος και Γεώργιος του Νοέμβρη, οπότε και σταματούσαν οι δουλειές των μαστόρων με την έλευση του χειμώνα,  που, και επέστρεφαν στα σπίτια τους.

  Αυτή τη μέρα του Νοέμβρη, στην Κάρπαθο, στην Πάρο και, σε άλλα νησιά των Κυκλάδων, και ιδιαίτερα στην Κρήτη, οι οινοπαραγωγοί, οργανώνουν παραδοσιακές γιορτές, όπου την πρώτη θέση κατέχει το καινούριο κρασί της χρονιάς και αναβιώνουν έθιμα της αρχαιότητας και των βυζαντινών χρόνων, τελετουργίες, όπου, ενώνεται το ιερό με το θείο, αλλά και με των ανθρώπων τις συνήθειες, αφού, άλλωστε, από παλιά το κρασί, ήταν ένα από τα βασικότερα είδη της διατροφής του λαού μας, όπως σοφά λέει και η παροιμία:  «Πρώτα θεμέλια του σπιτιού, ψωμί, κρασί και λάδι!». Το κρασί το έχουν υμνήσει πολλοί ποιητές και συγγραφείς, από τις κωμωδίες του Αριστοφάνη στην αρχαιότητα, ως τη σημερινή εποχή.

  Ένα είδος κρασιού στην αρχαιότητα, που, μάλιστα είχε την επωνυμία «αριούσιος οίνος», χρησιμοποιούνταν για σκοπούς θεραπευτικούς, ενώ, ξακουστά υπήρξαν και τα σαμιώτικα και τα χιώτικα κρασιά, που, στα βυζαντινά χρόνια ήταν περιζήτητα στα αυτοκρατορικά τραπέζια: «χίος και σαμιώτικος οίνος, ως κράτιστος!».

  Το κρασί αναφέρεται και στην Παλαιά Διαθήκη, στον ΡΓ΄(103Ο) ψαλμό του Δαβίδ… «και, οίνος ευφραίνει καρδίαν ανθρώπου, του ιλαρύναι πρόσωπον εν ελαίω και άρτος καρδίαν ανθρώπου στηρίζει». Ο οίνος, λοιπόν, αγαθό πανάρχαιο, συνυφασμένο με τη ζωή του ανθρώπου, όπως και ο άρτος, που, όταν χρησιμοποιείται με μέτρο έχει ευεργετικά αποτελέσματα στην υγεία του και τη μακροζωία, όπως απέδειξαν και έρευνες που έκαναν γιατροί της αρχαιότητας, που θεωρούσαν τη μέτρια οινοποσία ως φάρμακο του ανθρώπινου οργανισμού,

  Στην Καινή Διαθήκη, το πρώτο θαύμα του Ιησού, ήταν η μετατροπή του νερού σε κρασί, όταν αυτό σώθηκε, στο γάμο της Κανά στη Γαλιλαία, κατά τον Ευαγγελιστή, Ιωάννη, ενώ, κατά τον Ευαγγελιστή Λουκά, «…άνθρωπος φάγος και οινοπότης, φίλος τελωνών και αμαρτωλός…», δηλ., όλα, πρέπει να γίνονται με εγκράτεια! 

  Ο οίνος είναι που μετουσιώνεται σε αίμα του Χριστού, σε κάθε θεία Λειτουργία, κατά το μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας, που χύθηκε εις «άφεσιν των δικών μας αμαρτιών».

 Δρώμενα, λοιπόν, και παροιμίες του λαού μας, για τον μήνα Νοέμβρη, που σχετίζονται με τη συμπεριφορά των κοινωνικών ομάδων, καθώς και με τα συναισθήματα και τις αντιλήψεις των ανθρώπων τότε, στη δεδομένη εκείνη εποχή, που, καταδεικνύουν την προσπάθεια του τότε ανθρώπου, να ξεφύγει από την πεζή καθημερινότητα και τα άλυτα της ζωής προβλήματα! Αξίες όλα αυτά, διαχρονικές, του πολιτισμικού μας παρελθόντος, που πρέπει να έχουν και τη θέση που τους αξίζει στο πολιτισμικό μας παρόν!