Η σχέση μου με τη φωτογραφία ξεκίνησε από πολύ νωρίς. Από τα χρόνια του δημοτικού σχολείου, θυμάμαι τον εαυτό μου να θέλει να φωτογραφίζει, με μία πλαστική φωτογραφική μηχανή με φιλμ. Αυτό που με τραβούσε —και συνεχίζει να με τραβά— είναι ο άνθρωπος μέσα στο κάδρο: η παρουσία του, η χειρονομία, η σιωπή, η μικρή ιστορία που υπονοείται χωρίς να εξηγείται. Ως χόμπι, η φωτογραφία προσφέρει χρόνο και χώρο για παρατήρηση. Μαθαίνεις να κοιτάς πιο ουσιαστικά. Ένας απλός αλλά βαθύς τρόπος επαφής με τον κόσμο γύρω μας — όχι για να τον ερμηνεύσεις, αλλά για να τον δεις.
- Τι σημαίνει για εσένα να φωτογραφίζεις;
Η φωτογραφία για μένα σημαίνει χαρά δημιουργίας. Είναι ο τρόπος μου να παρατηρώ τον κόσμο, να αποτυπώνω μικρές στιγμές που αλλιώς ίσως θα περνούσαν απαρατήρητες, και να αφήνω την προσωπική μου ματιά να μιλήσει μέσα από το κάδρο. Κάθε φωτογραφία είναι μια μικρή ιστορία, ένα παιχνίδι φωτός και χρόνου, που με γεμίζει ενέργεια και με κάνει να ξαναβλέπω την καθημερινότητα με περιέργεια και θαυμασμό.
- Ποια ήταν η πορεία σου και ποια η επαφή σου με τη τέχνη της φωτογραφίας;
Η επαφή μου με τη φωτογραφία ξεκίνησε από πολύ νωρίς. Δεν σταμάτησα ποτέ να φωτογραφίζω. Με τα χρόνια, η σχέση αυτή πέρασε από διαφορετικές φάσεις: για ένα μικρό διάστημα ασχολήθηκα και επαγγελματικά, όμως γρήγορα κατάλαβα ότι αυτό που με ενδιέφερε πραγματικά ήταν να διατηρήσω την ελευθερία του ερασιτέχνη. Η καλλιτεχνική φωτογραφία, χωρίς περιορισμούς και αναθέσεις, μου επέτρεψε να παραμείνω κοντά στη χαρά της παρατήρησης και στην ανάγκη μου να αφηγούμαι εικόνες με τον δικό μου ρυθμό και τρόπο. Εκεί νιώθω ότι μπορώ να δουλεύω χωρίς χρονική πίεση, χωρίς προσδοκίες και χωρίς την υποχρέωση του αποτελέσματος. Η φωτογραφία, όταν παραμένει ελεύθερη, μου επιτρέπει να παρατηρώ, να πειραματίζομαι και να επιστρέφω κάθε φορά σε ό,τι με συγκινεί πραγματικά — κυρίως στον άνθρωπο και στη σιωπηλή ιστορία που κουβαλά μέσα στο κάδρο.
Αιθιοπία
- Μέχρι σήμερα ποια ήταν η πιο σημαντική στιγμή της καριέρας σου ως φωτογράφος;
Δεν μπορώ να ξεχωρίσω μια συγκεκριμένη στιγμή ως τη σημαντικότερη της φωτογραφικής μου διαδρομής. Αντίθετα, αυτό που έχει μεγαλύτερη αξία για μένα είναι η συσσώρευση εμπειριών και εικόνων με τον χρόνο. Τα φωτογραφικά ταξίδια στην Αιθιοπία και την Τανζανία, σε χώρες της Ασίας και Λατινικής Αμερικής υπήρξαν σίγουρα καθοριστικά, καθώς μου έδωσαν την ευκαιρία να έρθω σε επαφή με διαφορετικούς πολιτισμούς και να δημιουργήσω φωτογραφίες που θεωρώ ιδιαίτερα δυνατές. Γενικότερα, τα μακρινά ταξίδια αποτελούν βασικό κομμάτι της φωτογραφικής μου πρακτικής και έχουν διαμορφώσει μια μεγάλη, πολυεπίπεδη συλλογή εικόνων, που συνεχίζει να εξελίσσεται μαζί μου.
- Πως είναι η εμπειρία να φωτογραφίζεις κόσμο; Τι νιώθεις; Τι σου προσφέρει;
Η εμπειρία να φωτογραφίζεις ανθρώπους είναι πάντα ξεχωριστή. Κάθε πρόσωπο, κάθε χειρονομία, κάθε βλέμμα κουβαλά μια μικρή ιστορία που προσπαθείς να ανακαλύψεις μέσα στο κάδρο σου. Νιώθω συναίσθημα και ευθύνη ταυτόχρονα — ευθύνη να αποτυπώσω την αλήθεια και τον σεβασμό προς τον άνθρωπο που φωτογραφίζω. Η φωτογραφία μου προσφέρει τη δυνατότητα να συνδεθώ με άλλες ζωές και πολιτισμούς, να δω τον κόσμο μέσα από διαφορετικές οπτικές και να μοιραστώ στιγμές που ίσως αλλιώς θα περνούσαν απαρατήρητες. Για μένα, είναι ένας τρόπος να γίνω λίγο πιο παρατηρητικός, πιο ανοιχτός και πιο ανθρώπινος.
- Ποιο συναίσθημα σε κυριεύει όταν φωτογραφίζεις;
Όταν φωτογραφίζω, κυριαρχεί ένα μείγμα συγκέντρωσης και θαυμασμού. Υπάρχει η ηρεμία του να παρατηρείς, αλλά και η ένταση της στιγμής που προσπαθείς να «πιάσεις» μέσα στο κάδρο. Συχνά νιώθω γαλήνη, αλλά ταυτόχρονα μια εσωτερική ζωντάνια — σαν να συμμετέχω ενεργά σε κάτι που υπήρχε ήδη γύρω μου, αλλά μόνο η φωτογραφία μου δίνει την ευκαιρία να κρατήσω και να μοιραστώ.
Αιθιοπία
- Τι απαιτείται για να βγει μια καλή φωτογραφία;
Για να βγει μια καλή φωτογραφία χρειάζεται συνδυασμός παρατήρησης, συγκέντρωσης και ευαισθησίας. Δεν αρκεί μόνο η τεχνική γνώση. Χρειάζεται να μπορείς να «δεις» τη στιγμή, να καταλάβεις τι σε συγκινεί μέσα στο κάδρο και να την αποτυπώσεις με τρόπο που να μεταφέρει συναίσθημα. Η καλή φωτογραφία γεννιέται από την προσοχή στη λεπτομέρεια, την υπομονή και την επιμονή, αλλά και από την προσωπική ματιά του φωτογράφου — αυτή που κάνει μια απλή εικόνα να γίνει ιστορία.
- Πως είναι μια μέρα πριν από ένα φεστιβάλ ή διαγωνισμό;
Ως διευθυντής δύο φωτογραφικών φεστιβάλ, του Photopolis Festival στο Αγρίνιο και του Street Photo Festival στην Αθήνα, οι ημέρες που προηγούνται των εγκαινίων ενός φεστιβάλ είναι γεμάτη ένταση και δημιουργικό άγχος. Ζεις κάθε λεπτομέρεια από «μέσα»: το στήσιμο των εκθέσεων, τις τεχνικές προετοιμασίες, την επικοινωνία και τη συνεργασία με όλη την ομάδα. Υπάρχει φυσικά η αγωνία αν όλα θα πάνε καλά, αλλά παράλληλα υπάρχει και η ικανοποίηση της δημιουργίας, καθώς βλέπεις σταδιακά να παίρνει μορφή ό,τι ονειρεύτηκες. Και μέχρι στιγμής, κάθε φορά, το αποτέλεσμα είναι πάντα εκπληκτικό και αξίζει όλη την προσπάθεια.
- Ποιοι είναι οι επόμενοι στόχοι σου; Φεστιβάλ;
Οι κύριοι επόμενοι στόχοι μου παραμένουν τα δύο φεστιβάλ που ανέφερα: το Photopolis Festival στο Αγρίνιο και το Street Photo Festival στην Αθήνα. Και τα δύο έχουν διεθνές κοινό και δέχονται συμμετοχές από όλες τις χώρες του κόσμου, κάτι που τα καθιστά ιδιαίτερα ζωντανά και πολυπολιτισμικά. Οι θετικές κριτικές και τα σχόλια που λαμβάνουμε, εγώ και οι συνεργάτες μου, κάθε χρόνο αποτελούν μια σημαντική πηγή ενθάρρυνσης και καθοδήγησης για τη συνέχεια, δίνοντάς μας την ώθηση να εξελίσσουμε συνεχώς τα φεστιβάλ και να προσφέρουμε ακόμα πιο δυνατές εμπειρίες στους συμμετέχοντες και στο κοινό.
Ινδία
- Είσαι γνωστός σε Ελλάδα και Εξωτερικό, είναι εύκολο κάποιος να διαχειριστεί την ξαφνική αναγνώριση; Τι σε κρατάει προσγειωμένο;
Η αναγνωρισιμότητα είναι μια ενδιαφέρουσα εμπειρία, καθώς συναντάς ανθρώπους από όλο τον κόσμο που γνωρίζουν τη δουλειά σου. Παρ’ όλα αυτά, δεν με επηρεάζει— αυτό που με κρατάει προσγειωμένο είναι η σεμνότητα και η προσήλωση στη δουλειά μου.
Αυτό που με ενδιαφέρει αυτή τη στιγμή και για το οποίο αφιερώνω πολύ από τον χρόνο μου είναι τα φεστιβάλ, τα οποία συνεχίζουν να είναι, πάνω απ’ όλα, μια συλλογική προσπάθεια για την προώθηση της φωτογραφίας και η χαρά προκύπτει από τη συμμετοχή, τη συνεργασία και το αποτέλεσμα και όχι από την προσωπική αναγνωρισιμότητα.
- Μια προτροπή σε κάποιον που θέλει, αλλά διστάζει να ασχοληθεί με τη φωτογραφία;
Η συμβουλή μου σε κάποιον που θέλει αλλά διστάζει να ασχοληθεί με τη φωτογραφία είναι απλή: Ξεκίνα! Δεν χρειάζεται να περιμένεις την «τέλεια στιγμή» ή να έχεις έτοιμες όλες τις γνώσεις. Στο Αγρίνιο, η φωτογραφική ομάδα art8 προσφέρει ακριβώς αυτήν την ευκαιρία: ένας φιλικός χώρος όπου οποιοσδήποτε μπορεί να έρθει, να μάθει τα μυστικά της φωτογραφίας, να πειραματιστεί και να ανακαλύψει τη δική του ματιά. Η φωτογραφία είναι μια τέχνη που μαθαίνεται στην πράξη και στην κοινότητα — και η πρώτη σου λήψη μπορεί να είναι μόνο η αρχή ενός υπέροχου ταξιδιού.
- Στο Αγρίνιο, επαγγελματικά, πως βρέθηκες;
Μετά τις σπουδές μου στη Διαχείριση Επιχειρήσεων στο Πανεπιστήμιο του Πειραιά, εργάστηκα στον ΟΤΕ, και το 1988 επέστρεψα στο Αγρίνιο, τον τόπο καταγωγής μου. Παράλληλα με την εργασία μου, συνέχιζα να φωτογραφίζω, καθώς η φωτογραφία ήταν πάντα σημαντικό κομμάτι της ζωής μου. Το 2012 εντάχθηκα στη φωτογραφική ομάδα art8, όπου βρήκα έναν χώρο για να μοιράζομαι και να εξελίσσω τη ματιά μου. Μετά τη συνταξιοδότησή μου μέσω εθελούσιας εξόδου, μπόρεσα να αφιερωθώ περισσότερο στη φωτογραφία, και το 2019 ξεκίνησα να οργανώνω, μαζί με τα μέλη της art8, τo φεστιβάλ φωτογραφίας Photopolis και από το 2025 το Street Photo Festival στην Αθήνα, συνδυάζοντας την αγάπη μου για τη φωτογραφία με τη δημιουργία ενός χώρου έκφρασης για πολλούς φωτογράφους.
Κούβα
Το Photopolis Festival
Το Photopolis Festival, που διοργανώνεται κάθε χρόνο στο Αγρίνιο, είναι μια γιορτή της φωτογραφίας που συνδέει την τοπική κοινότητα με το διεθνές φωτογραφικό γίγνεσθαι. Το φεστιβάλ φιλοξενεί εκθέσεις, εργαστήρια, ομιλίες και φωτογραφικά portfolio, δίνοντας χώρο σε νέους και καταξιωμένους φωτογράφους, αλλά και σκηνοθέτες (με το Photofolis Film Festival), να παρουσιάσουν το έργο τους. Με συμμετοχές από όλο τον κόσμο, το Photopolis προσφέρει στο κοινό τη δυνατότητα να δει διαφορετικές ματιές, πολιτισμούς και αφηγήσεις μέσα από το φωτογραφικό κάδρο. Στόχος του είναι να προάγει τη φωτογραφία ως τέχνη και μέσο επικοινωνίας, αλλά και να δημιουργεί έναν ζωντανό χώρο συνάντησης για όσους αγαπούν τη δημιουργία, την παρατήρηση και τη διαρκή εξερεύνηση του κόσμου μέσα από τον φακό.
To Street Photo Festival
Το Street Photo Festival, είναι φεστιβάλ φωτογραφίας δρόμου. Ξεκίνησε το 2025 και φιλοξενείται στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών στην Αθήνα. Αποτελεί γιορτή της φωτογραφίας δρόμου και της σύγχρονης οπτικής αφήγησης. Μέσα από εκθέσεις, σεμινάρια και ομιλίες, το φεστιβάλ φέρνει σε επαφή το ελληνικό και διεθνές κοινό με την τέχνη της φωτογραφίας δρόμου, παρουσιάζοντας έργα που αποτυπώνουν την καθημερινότητα, την κίνηση, τις ανθρώπινες στιγμές και την πόλη ως ζωντανό σκηνικό. Στόχος του Street Photo Festival είναι να αναδείξει τη δύναμη της παρατήρησης, της αφήγησης και της προσωπικής ματιάς κάθε φωτογράφου, ενώ παράλληλα λειτουργεί ως ζωντανό σημείο αναφοράς στην Αθήνα για τον διάλογο και την ανταλλαγή εμπειριών γύρω από τη φωτογραφία.
Τανζανία
ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ
Ο Πάνος Καλτσάς Είναι πτυχιούχος του Πανεπιστημίου Πειραιά, Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων. Διετέλεσε προϊστάμενος στον ΟΤΕ Αγρινίου, από όπου συνταξιοδοτήθηκε.
Υπήρξε ιδρυτικό μέλος και διευθυντής προγράμματος του ραδιοσταθμού «ΑΝΕΜΟΣ 9.37 FM» από το 1988 έως το 2014.
Είναι ιδρυτικό μέλος και Διευθυντής του Photopolis Agrinio Photo Festival.
Ιδρυτικό μέλος και Πρόεδρος του Street Photo Festival στην Αθήνα.
Από το 2012 συμμετέχει ενεργά στη φωτογραφική ομάδα Art8 του Αγρινίου, ενώ έχει συνεργαστεί επί σειρά ετών με το πρακτορείο φωτογραφίας Eurokinisi. Έχει παρακολουθήσει πολυάριθμα σεμινάρια φωτογραφικής και καλλιτεχνικής ανάπτυξης σε Αγρίνιο και Αθήνα, και φωτογραφίες του έχουν διακριθεί και δημοσιευθεί σε φωτογραφικές ιστοσελίδες και περιοδικά.
Το 2025 σκηνοθέτησε το ιστορικό ντοκιμαντέρ «ΙΧΝΗ ΚΑΠΝΟΥ» με θέμα τον καπνό στην Αιτωλοακαρνανία.
Εκδόσεις
2014: Φωτογραφικό βιβλίο «A Late Night Story», μία φωτογραφική αφήγηση της εποχής της ποτοαπαγόρευσης στην Αμερική.
Ατομικές Εκθέσεις
2016: «Αιθιοπία: Ενας άγνωστος χριστιανικός πολιτισμός», Παπαστράτειο Μέγαρο, Αγρίνιο.
2018: Ethiopia, Ifocus Gallery, Αθήνα. Η έκθεση συνεχίστηκε στο Προξενείο της Αιθιοπίας για τρεις μήνες.
Ομαδικές εκθέσεις
Εχει λάβει μέρος σε πολλές εκθέσεις στην Ελλάδα και στο εξωτερικό.
Η δουλειά του επικεντρώνεται στην ανθρώπινη παρουσία μέσα στο κάδρο, στην παρατήρηση και στην αφήγηση μικρών ιστοριών της καθημερινότητας. Ως φωτογράφος και διευθυντής φεστιβάλ, συνδυάζει τη δημιουργικότητα με την οργάνωση, προάγοντας τη φωτογραφία ως τέχνη και μέσο επικοινωνίας σε Ελλάδα και εξωτερικό
Videos:
https://youtu.be/qMkWoLE6D1g Οδοιπορικό στην Αιθιοπία
https://youtu.be/si6U327EAXE?si=28_9TpBkvJ9kdhIH A late night story
Ιστοσελίδα: https://kaltsas.net
INSTAGRAM: @panos.kaltsas
Facebook: panos.kaltsas
Email: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.
Φιλολογική επεξεργασία άρθρου:
Μαριάννα Ρόμπολα
Φιλόλογος, Μaster of Αrts in Creative Writing, Μaster of Arts in Special Educational Needs, Πιστοποιημένη Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων ΕΟΠΠΕΠ.
