Ήταν Παρασκευή πρωί μια ηλιόλουστη μέρα όταν η τάξη μου η Β΄ Δημοτικού με τους δεκατρείς μαθητές, τη Χαρά, το Νίκο, τη Μαντώ, τη Δέσποινα, την Ελισάβετ, το Σωτήρη, το Χρήστο Ν, την Αλεξάνδρα, τον Άγγελο, την Αρσινόη, το Χρήστο Θ, το Μάριο, το Σεραφείμ και τη δασκάλα μας την κα Μαίρη φτάσαμε στον Κήπο των Ηρώων.

Η επίσκεψή μας ήταν για τα μνημεία των φιλελλήνων που αγωνίστηκαν στο Μεσολόγγι και θυσιάστηκαν πριν και μετά το 1826 οπότε έγινε η ηρωική έξοδος του Μεσολογγίου.  Εγώ ο Σεραφείμ θα έκανα την ξενάγηση στους συμμαθητές μου. Η ξενάγηση άρχισε με ένα πολύ μεγάλο χειροκρότημα από όλους τους συμμαθητές μου.

• Φίλοι μου αγαπημένοι, αγαπητή μου δασκάλα, το μνημείο των φιλελλήνων ηρώων αφιερώθηκε στους φιλέλληνες που έπεσαν στο Μεσολόγγι. Το τρίποδο με τη φωτιά στην κορυφή του παριστάνει τη φλόγα που άναψε στον κόσμο η πτώση του Μεσολογγίου.
• Τι θα πει Φιλέλληνες, είναι οι ξένοι που έχουν φίλους Έλληνες; ρώτησε με απορία η Αρσινόη.
• Φιλέλληνες, είναι οι ξένοι που αγαπούν, συμπαθούν και στηρίζουν την Ελλάδα και τους Έλληνες, της απάντησε ο Σεραφείμ.
• Το μνημείο αυτό είναι αφιερωμένο στη πολύ μεγάλη θυσία του λόρδου Βύρωνα, ο οποίος πρόσφερε στην Ελλάδα τον χρόνο, την περιουσία, την υγεία και τη ζωή του, αποτελεί το πιο γνωστό παράδειγμα της αγγλικής σχέσης με την ελληνική επανάσταση και το Μεσολόγγι.
• Γιατί το έλεγαν λόρδο, μήπως πεινούσε και τον έκοβε λόρδα; ρώτησε ο Χρήστος Θ. με ένα μεγάλο χαμόγελο.
• Λόρδος είναι ένας τιμητικός τίτλος (ευγένειας) που αποδίδεται κυρίως στους ευγενείς στη Μεγάλη Βρετανία του απάντησε ο Σεραφείμ χαμογελώντας.
• Το μνημείο αυτό είναι αφιερωμένο στους Γερμανούς φιλέλληνες που αποτελούν την μεγαλύτερη ομάδα ξένων που ήρθαν στην Ελλάδα και στο Μεσολόγγι, όπου έξι τουλάχιστον θυσιάστηκαν κατά την Έξοδο.
• Ήταν πολλοί οι Γερμανοί φιλέλληνες που πολέμησαν δίπλα στους Έλληνες στο Μεσολόγγι; ρώτησε με έκφραση θαυμασμού η Ελισάβετ.
• Οι Γερμανοί φιλέλληνες ήταν αρκετοί, συνολικά 265 πολέμησαν δίπλα στους Έλληνες, από τους οποίους οι περισσότεροι ήταν στην Έξοδο του Μεσολογγίου, ήταν η απάντηση του Σεραφείμ.
• Η μεγάλη απόσταση που χώριζε τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής από τα πεδία των μαχών στην Ελλάδα δεν εμπόδισε μεμονωμένους Αμερικανούς φιλέλληνες πολίτες να διασχίσουν τον Ατλαντικό και να σταθούν στο πλευρό των επαναστατημένων Ελλήνων, όπως ο  Τζορτζ Τζάρβις και ο Τζόναθαν Μίλερ.
• Πω – πω, από την μακρινή Αμερική ήρθαν φιλέλληνες στην Ελλάδα; Από τόσο πολύ μακριά; ρώτησε ο Σωτήρης έκπληκτος.
• Ο Σεραφείμ με έναν μορφασμό είπε στον Σωτήρη, ναι είναι αλήθεια, ο ηρωισμός των Ελλήνων για την απελευθέρωση από τον Τουρκικό ζυγό, διαδόθηκε σε όλες τις ηπείρους της γης.
• Οι Ιταλοί φιλέλληνες αποτελούν την τρίτη μεγαλύτερη ομάδα Φιλελλήνων που συμμετείχαν στην Ελληνική Επανάσταση. Από τους 137 Ιταλούς εθελοντές, 42 θυσιάστηκαν για την ανεξαρτησία της πατρίδας μας.
• Οι Ιταλοί ήταν δίπλα μας; δεν ήταν εχθροί μας; πήρε το λόγο η Χαρά.
• Ε, βέβαια και ήταν αρκετοί, δεν ήταν εχθροί μας, μην το μπερδεύεις με το 1940, ήταν η απάντηση του Σεραφείμ.
• Οι Ρώσοι φιλέλληνες έστειλαν σώματα εθελοντών σωμάτων και εφόδια, ενώ οργάνωσαν τη μετάφραση και κυκλοφορία επαναστατικών προκηρύξεων και μελετημάτων.
• Η Φιλική Εταιρία ιδρύθηκε και στηρίχτηκε στην Ρωσία, πετάχτηκε με ενθουσιασμό η Αλεξάνδρα.
• Μπράβο Αλεξάνδρα, έτσι είναι όπως τα λες. πετάχτηκε με ύφος δασκάλου ο Χρήστος Ν.

Όλοι οι μαθητές θαύμασαν για τις γνώσεις της Αλεξάνδρας και χειροκρότησαν με όλη τους τη δύναμη.

• Αρκετοί Σουηδοί εθελοντές αναχώρησαν για την Ελλάδα και διακρίθηκαν στην υπεράσπιση του Μεσολογγίου όπως ο ταγματάρχης Νιλς  Φ. Άσλινγκ, ο υπολοχαγός Τ.Φ Ώκεργέλμ και ο Αύγουστος Μαξιμιλιανός Μύρμπεργ.
• Η οικογένειά μου αγαπά τους Σουηδούς, ο θείος μου με τη θεία μου και τα δυο ξαδέλφια μου δουλεύουν στην Σουηδία και μου λένε τα καλύτερα για αυτό το λαό, είπε με χαρά ο Μάριος.

Όλοι χαμογέλασαν και χειροκρότησαν τον Μάριο.

• Οι Κύπριοι αγωνιστές ήρθαν στην Ελλάδα και πολέμησαν στο πλευρό των επαναστατημένων Μεσολογγιτών. Σημαντική ήταν η παρουσία τους στο πολιορκημένο Μεσολόγγι.
• Με τους Κύπριους είμαστε αδέρφια και δεν μου προκαλεί εντύπωση, είπε η Αρσινόη.
• Αγαπάμε του Κύπριους αδελφούς μας και αλληλοστηριζόμαστε πάντα στα δύσκολα, απάντησε ο Σεραφείμ.
• Στον ηρωικό αγώνα για το Μεσολόγγι έχασαν τη ζωή τους πάνω από δέκα Πολωνοί φιλέλληνες, που πολεμούσαν με το σύνθημα «για την δική μας και δική σας ελευθερία».
• Οι Πολωνοί ήταν και αυτοί δίπλα μας, λίγοι αλλά ηρωικοί, είπε ο Νίκος.
• Αξία έχει η στήριξη στις δύσκολες ώρες του αγώνα των Ελλήνων από τους ξένους των διάφορων κρατών και των Πολωνών, τους αγαπάμε, είπε ο Μάριος.
• Σχεδόν διακόσιοι Γάλλοι φιλέλληνες πολέμησαν στην Ελλάδα και περίπου εξήντα χάθηκαν στις μάχες ή από αρρώστιες, από τους οποίους δεκαεννέα θυσιάστηκαν στο Μεσολόγγι για την προάσπιση της ελευθερίας και του ανθρωπισμού.
• Οι Γάλλοι ήταν και είναι δίπλα μας, είναι σύμμαχοί μας, είπε ο Σωτήρης.
• Ελλάς – Γαλλία συμμαχία ακούστηκε ένα σύνθημα από δυο τρείς μαθητές και στη συνέχεια το επανέλαβαν με ρυθμό όλοι μαζί. Ο κήπος των Ηρώων έχασε  για λίγο την ησυχία του από τις φωνές των μαθητών.
• Όμως στον αγώνα του 1821 για την απελευθέρωση από τον Τουρκικό ζυγό βοήθησαν και άλλοι φιλέλληνες που δεν βλέπουμε τα μνημεία τους στον Κήπο των Ηρώων. Φιλέλληνες από την Ελβετία, το Βέλγιο, την Ολλανδία, την Δανία, την Ισπανία, την Ινδία, την Αλβανία, την Ρουμανία, την Σερβία, το Μαυροβούνιο ακόμη από την Τουρκία και από την Αραβία.
• Γιατί δεν υπάρχουν μνημεία για αυτούς τους φιλέλληνες; ρώτησε με απορία ο Μάριος.
• Τα μνημεία στήθηκαν από τις χώρες από τις οποίες ήρθαν οι φιλέλληνες, απάντησε ο Σεραφείμ. Η χώρα μας έστησε ένα μνημείο για όλους τους φιλέλληνες και είναι αυτό που είδαμε νωρίτερα στον κήπο των ηρώων.
• Από την Αραβία ήρθαν φιλέλληνες; Δεν είναι μακριά; Πως τα κατάφεραν;  Ρώτησε έκπληκτος ο Άγγελος.
• Όταν θέλεις να βοηθήσεις και το θέλεις πολύ δεν υπάρχουν εμπόδια, απάντησε ο Σεραφείμ. Άλλοι ήρθαν από την ξηρά και άλλοι από τη θάλασσα.
• Ναι, εντάξει από τις διάφορες χώρες ήρθαν φιλέλληνες γιατί αγαπούσαν τους Έλληνες και την Ελλάδα, αλλά και από την Τουρκία  φιλέλληνες δεν το καταλαβαίνω αυτό και πολύ, ρώτησε έκπληκτη η Δέσποινα.
• Υπήρχαν όπως και υπάρχουν και σήμερα φιλέλληνες στην Τουρκία. Δεν σημαίνει τίποτα για την αντιπαλότητα μεταξύ των χωρών, οι λαοί μεταξύ τους δεν έχουν να μοιράσουν κάτι και έχουν άλλα συναισθήματα από αυτά των αρχηγών τους, απάντησε ο Σεραφείμ.
• Όλοι αυτοί βοήθησαν στην Ελληνική Επανάσταση;  ρώτησε με απορία ο Σωτήρης.
• Ναι, με διάφορους τρόπους και πολλές φορές χωρίς να συμμετέχουν οι χώρες τους. Αργότερα πολλές από αυτές μας βοήθησαν πολύ.
• Τις περισσότερες από αυτές τις χώρες τις βλέπουμε και σήμερα να συνεργάζονται με την Ελλάδα, συμπλήρωσε η Ελισάβετ.
• Ναι, απάντησε ο Σεραφείμ. Η χώρα μας συνεχίζει να συνεργάζεται με αυτές τις χώρες και διατηρεί καλές σχέσεις μέσα από την Ευρωπαϊκή Ένωση, τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών, το ΝΑΤΟ αλλά και με την κάθε μία χωριστά σε όλο τον κόσμο.
• Υπάρχουν σήμερα φιλέλληνες όπως το 1821; ρώτησε η Χαρά.
•  Φιλέλληνες υπάρχουν και σήμερα σε όλες τις χώρες του  πλανήτη μας. Η Ελλάδα μας είναι αγαπητή παντού. Οι αγώνες της χώρας μας για την ελευθερία  είναι γνωστοί σε κάθε γωνιά της γης. Η Ελλάδα έγινε φωτεινό παράδειγμα αγώνων για τη ελευθερία για πολλές χώρες που ήταν σκλαβωμένες.
• Τι ρόλο έπαιξαν και παίζουν ακόμη οι φιλέλληνες στις σχέσεις των κρατών με την χώρα μας; ρώτησε ο Χρήστος Ν.
•  Οι φιλέλληνες ήταν και είναι ο συνδετικός κρίκος της Ελλάδας με τις χώρες του κόσμου της μετάδοσης των ιδεών του πολιτισμού και των κοινωνικών αγώνων.

Σε όλη τη ξενάγηση ο Μάριος τραβούσε συνέχεια φωτογραφίες που είναι το χόμπι  του. Η δασκάλα τον παρακάλεσε να δώσει τις φωτογραφίες σε όλους τους μαθητές και εκείνος συμφώνησε με μεγάλη χαρά.

• Εδώ η ξενάγηση τέλειωσε και η δασκάλα μας έδωσε πολλά συγχαρητήρια γιατί όλοι ήμασταν πολύ καλά παιδιά.

*Το γράμμα ανήκει στον μαθητή της 3ης τάξης του 4ου Δημοτικού Σχολείου Μεσολογγίου